Қазақстанның құрылыс саласы қарқын алып келеді: 2026 жылғы жаңа жобалар мен өсім

Жаһандық экономикадағы сын-қатерлерге қарамастан, Қазақстанның құрылыс секторы тұрақты өсім көрсетіп отыр. Құрылыс жұмыстарының көлемі ұлғайып, тұрғын үйді пайдалануға беру қарқыны артты, инфрақұрылымдық жобалар да белсенді жүзеге асырылып жатыр. Тұрғын үй құрылысын жаңғырту, саланы цифрландыру және инвестиция тартуға бағытталған мемлекеттік саясат нақты нәтиже бере бастады. Толығырақ BAQ.KZ материалында.

Құрылыс экономика өсімінің негізгі драйверлерінің бірі

2026 жылдың алғашқы айларында құрылыс секторы екі таңбалы өсім көрсетті. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, қаңтар-сәуір аралығында орындалған құрылыс жұмыстарының көлемі 1,74 трлн теңгеге жетіп, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 14,5%-ға артқан.

Негізгі өсім инженерлік нысандарды, көлік инфрақұрылымын және өндірістік мақсаттағы объектілерді салу мен қайта жаңғырту есебінен қамтамасыз етілді.

Айта кетерлігі, Қазақстандағы құрылыс нарығы негізінен жекеменшік секторға тиесілі. Барлық құрылыс жұмысының шамамен 87,6%-ын жеке компаниялар атқарады. Бұл бизнестің инвестициялық белсенділігі жоғары екенін және саланың дамуында негізгі рөл атқарып отырғанын көрсетеді.

Бірінші тоқсанның қорытындысы бойынша құрылыс жұмыстарының көлемі 1,23 трлн теңгеден асып, 2025 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда шамамен 15%-ға өскен.

Тұрғын үй құрылысының қарқыны жоғары

Құрылыс саласының тиімділігін көрсететін негізгі көрсеткіштердің бірі – пайдалануға берілген тұрғын үй көлемі.

Үкімет 2026 жылдың қорытындысы бойынша 18,5 млн шаршы метр тұрғын үйді пайдалануға беруді жоспарлап отыр. Бұл тәуелсіз Қазақстан тарихындағы ең жоғары көрсеткіштердің біріне айналуы мүмкін және мыңдаған отбасының баспана мәселесін шешуге мүмкіндік береді.

Бірінші жартыжылдықта 8,5 млн шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілген. Бұл құрылыс қарқынының жоғары деңгейде сақталғанын көрсетіп, жылдық жоспарды орындауға мүмкіндік бар екенін аңғартады.

Тұрғын үй құрылысының өсімі елдің барлық дерлік өңірінде байқалады. Әсіресе Астана, Алматы және Шымкентте, сондай-ақ қарқынды дамып келе жатқан облыс орталықтарында құрылыс белсенді жүріп жатыр.

Мемлекеттік бағдарламалар нарықты ынталандырып отыр

Құрылыс саласының дамуы халықты қолжетімді баспанамен қамтамасыз ету және қалалық инфрақұрылымды жаңғыртуға бағытталған мемлекеттік бағдарламалармен тығыз байланысты.

Басты назар инженерлік коммуникация салуға, әлеуметтік инфрақұрылымды дамытуға, мектептер мен медициналық мекемелер тұрғызуға, сумен және жылумен жабдықтау нысандарын салуға, сондай-ақ жаңа шағынаудандарды кешенді игеруге аударылып отыр.

Сонымен қатар ірі қалалардың маңында жеке тұрғын үй құрылысы да жалғасуда.

Цифрландыру қалыпты үрдіске айналып келеді

2026 жылы құрылыс саласын дамытудағы негізгі бағыттардың бірі – цифрландыру.

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі рұқсат құжаттарын алу мерзімін қысқартуға, құрылыс үдерісінің ашықтығын арттыруға және бизнеске түсетін әкімшілік жүктемені азайтуға мүмкіндік беретін цифрлық сервистерді енгізуді жалғастырып жатыр.

Ғимараттарды ақпараттық модельдеу технологиялары – BIM, электронды құрылыс бақылауы және инвестициялық жобаларды цифрлық мониторингтеу жүйелері барған сайын кеңінен қолданылуда.

Бұл құрылыс сапасын арттыруға, тәуекелдерді азайтуға және бюджет қаражатын тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.

Инфрақұрылымдық құрылыс қарқын алды

Тұрғын үйден бөлек, инфрақұрылымды дамытуға да едәуір қаражат бағытталуда.

Автомобиль жолдары, көпірлер, инженерлік желілер, энергетика, коммуналдық шаруашылық және әлеуметтік инфрақұрылым нысандарының құрылысы жалғасып жатыр.

2026 жылы құрылыс саласының өсуіне дәл осы ауқымды инфрақұрылымдық жобалар елеулі ықпал етті. Құрылыс жұмыстары көлемінің артуының басым бөлігі инженерлік құрылыстар есебінен қамтамасыз етілген.

Инвестициялық тартымдылық артып келеді

Құрылыс саласы инвестиция үшін ең тартымды бағыттардың бірі болып отыр.

Инфрақұрылымдық жобаларды мемлекеттік қаржыландыру жеке капиталдың белсенді қатысуымен қатар жүруде. Мемлекеттік-жекешелік әріптестік жобалары жүзеге асырылып, шетелдік инвесторлардың өнеркәсіп нысандары, логистикалық орталықтар мен өндірістік алаңдар салуға қатысуы кеңейіп келеді.

Құрылыс индустриясының дамуы отандық құрылыс материалдарына, металл өнімдеріне, цементке, шыныға және өңдеу өнеркәсібінің басқа да тауарларына сұранысты арттырып отыр.

Саладағы негізгі түйткілдер

Оң динамикаға қарамастан, құрылыс саласында бірқатар жүйелі мәселе бар.

Олардың қатарында құрылыс материалдарының қымбаттауы, білікті мамандар тапшылығы, еңбек өнімділігін арттыру қажеттілігі, цифрлық трансформацияны жеделдету және құрылыс көлемі ұлғайған кезде сапаны сақтау мәселелері бар.

Сонымен қатар жаңа ғимараттардың энергия тиімділігіне, экологиялық стандарттарға және заманауи құрылыс технологияларын енгізуге ерекше назар аударылуда.

Алдағы перспектива қандай?

Сарапшылардың бағалауынша, қазіргі қарқын сақталған жағдайда құрылыс саласы 2026 жылға жоспарланған көрсеткіштерді орындап қана қоймай, ел экономикасының әрі қарай өсуіне негіз қалыптастыра алады.

Тұрғын үй құрылысын дамыту, ірі инфрақұрылымдық жобаларды жүзеге асыру, инженерлік желілерді жаңғырту және саланы цифрландыру Қазақстанның құрылыс кешені жаңа даму кезеңіне өтіп жатқанын көрсетеді.

Құрылыс саласы экономикада стратегиялық маңызын сақтап отыр. Ол жаңа жұмыс орындарын ашып, инвестиция тартады, аралас салалардың дамуына серпін береді және халықтың өмір сапасын жақсартуға ықпал етеді. 2026 жылдың қорытындысы бойынша сектор тұрақты оң динамиканы сақтап, Қазақстанның әлеуметтік-экономикалық дамуының негізгі факторларының бірі болып қала береді.