Тыныс тарылып, құрысуы мүмкін: Химиялық уланудан қалай сақтануға болады?

Күнделікті қолданатын тазартқыштар, ағартқыштар мен жәндіктерге қарсы құралдар дұрыс пайдаланылмаса, денсаулыққа зиян келтіруі мүмкін. Қауіпті затты жұтып қою, оның буымен не газымен тыныстау немесе теріге тигізіп алу химиялық улануға әкелуі ықтимал. Астана қаласының санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаменті басшысының орынбасары Мұхамғали  Арыспаев тұрмыстық химияны қауіпсіз қолдану және улану кезінде алғашқы көмек көрсету жолдарын түсіндірді, деп хабарлайды BAQ.KZ тілшісі.

Тазалау құралдарын араластырмаңыз

Бірнеше құралды қатар қолданса, жақсырақ тазарады деген түсінік бар. Алайда АҚШ Ауруларды бақылау және алдын алу орталықтары (CDC) хлорлы ағартқыштарды басқа тазалау немесе дезинфекциялау құралдарымен араластырмауды ескертеді. Мұндай қоспадан тыныс алуға қауіпті бу мен газ бөлінуі мүмкін.

Тазалау кезінде бөлмені желдетіп, өнімнің заттаңбасындағы нұсқаулықты сақтаңыз. Өндіруші ұсынса, қолғап пен қорғаныш көзілдірігін пайдаланыңыз.

Уланудың белгілері қандай?

Белгілер химиялық заттың түріне және оның ағзаға қалай түскеніне байланысты. Адамның басы ауырып, айналуы, жүрегі айнып, құсуы немесе іші ауыруы мүмкін. Көздің ашуы, терінің қызаруы немесе күюі де ықтимал.

Тыныс алу қиындаса, адамның санасы шатасса, құрысу басталса немесе ол есінен танса, шұғыл медициналық көмек қажет. Кейбір белгілер бірден байқалмайды. Сондықтан қауіпті химиялық заттың әсеріне ұшырадым деген күдік болса, жағдайдың нашарлауын күтпей, медициналық көмекке жүгініңіз.

Алғашқы көмекті қалай көрсету керек?

• Буын немесе газын жұтсаңыз, қауіпті жерден шығып, таза ауаға өтіңіз. Көмек көрсету кезінде өзіңізді де улы газдың әсеріне ұшыратпаңыз. Қауіпті бөлмеге қайта кірмеңіз.
• Теріге тисе, химиялық зат тиген киімді шешіп, теріні бөлме температурасындағы мол ағын сумен кемінде 15 минут шайыңыз. Көмек көрсетуші заттың өз терісіне тиюінен сақтануы керек.
• Көзге шашыраса, көзді бірден бөлме температурасындағы ағын сумен 15-20 минут шайыңыз. Контакт линзасы болса, алып тастаңыз. Шаюды кешіктірмей, медициналық көмекке жүгініңіз.
• Жұтып қойса, адамды құстыруға тырыспаңыз. Бұл тұншығуға немесе қосымша зақымдануға әкелуі мүмкін. Медицина қызметкерінің нұсқауынсыз тамақ не сусын бермеңіз. Қауіпсіз болса, дәрігерге көрсету үшін өнімнің қаптамасын сақтаңыз немесе заттаңбасын суретке түсіріп алыңыз.

Адам есінен танып, бірақ қалыпты тыныс алып жатса, оны қырымен жатқызып, тынысын бақылаңыз. Ес-түссіз адам қалыпты тыныс алмаса, жедел жәрдем диспетчерінің нұсқауымен жүрек-өкпе реанимациясын бастаңыз.

Тұрмыстық химияны қалай сақтау керек?

Тұрмыстық химияны балалардың қолы жетпейтін жерде, қақпағы мықтап жабылған ыдыста сақтаңыз. Химиялық сұйықтықты су, шырын немесе басқа тағам өнімдеріне арналған ыдысқа құймаңыз. Оны сусын деп шатастырып ішуі мүмкін.

Уланған адамға көрсетілетін көмек химиялық заттың түріне байланысты. Сондықтан өз бетіңізше ем қолданбай, медицина қызметкеріне дер кезінде хабарласыңыз.

Тағы оқи отырыңыз: Ташкентте қазақстандық 15 жас футболшы жаппай ауруханаға түсті: Бұған не себеп?