Қазақстанда Наурыз мейрамы соңғы жылдары жаңа мазмұнмен толықтырылып, «Наурызнама» онкүндігі форматында атап өтіле бастады. Бұл бастама қоғамда ұлттық дәстүрлерді жаңғыртуға, мәдени құндылықтарды дәріптеуге және әлеуметтік белсенділікті арттыруға бағытталған. Онкүндіктің маңызды күндерінің бірі – 23 наурыз, Тазару күні. Бұл күн қоршаған ортаны қорғау, елді мекендерді абаттандыру және экологиялық жауапкершілікті күшейту идеясымен ерекшеленеді, деп хабарлайды BAQ.KZ.
Экологиялық мәдениетті қалыптастыру – уақыт талабы
Тазару күні еліміздің барлық өңірінде сенбіліктер, көгалдандыру акциялары, өзен-көл жағалауларын тазарту, ағаш отырғызу сияқты шаралармен өтеді. Мұндай бастамалар тек мерекелік науқан емес, қоғамда экологиялық мәдениетті қалыптастыруға бағытталған жүйелі жұмыстардың бір бөлігі ретінде қарастырылады.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев экология мәселесіне бірнеше рет ерекше назар аударып, табиғатты қорғау – ұлттық қауіпсіздік пен тұрақты дамудың маңызды құрамдасы екенін атап өткен. Президент өз Жолдаулары мен қоғамдық іс-шаралардағы сөздерінде қоршаған ортаны сақтау әр азаматтың жауапкершілігіне айналуы тиіс екенін айтып келеді.
Табиғатты қорғау – бұл тек мемлекеттік органдардың ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті, – деген еді Президент.
Бұл ұстаным Тазару күнінің мазмұнымен толық үндеседі. Яғни, табиғатқа жанашырлық таныту – бір күндік акция емес, ұзақ мерзімді өмір салтына айналуы тиіс.
Ұлттық дәстүр мен заманауи бастаманың сабақтастығы
Қазақ халқы үшін тазалық ұғымы ежелден ерекше мәнге ие. Көктем шыға үй-жайды ретке келтіру, қора-қопсыны тазалау, айналаны жаңарту – Наурыз мейрамымен тығыз байланысты дәстүрлердің бірі. Табиғаттың жаңаруымен бірге адамның да рухани серпіліс алуы ұлттық дүниетанымда маңызды орын алған.
Сондықтан Тазару күні – тарихи дәстүрдің заманауи жалғасы деуге толық негіз бар. Бұл күн өткеннің өнегесін сақтай отырып, қазіргі экологиялық талаптарға жауап беретін жаңа қоғамдық мәдениетті қалыптастыруға ықпал етеді.
Қоғамдық белсенділік пен еріктілер қозғалысы
Соңғы жылдары елімізде экологиялық акцияларға еріктілердің, жастар ұйымдарының, студенттердің қатысуы айтарлықтай артты. Азаматтық қоғам өкілдері мұндай шаралар қоғамдағы ынтымақ пен жауапкершілік сезімін күшейтетінін айтады.
Мәселен, танымал қоғам белсенділері мен сарапшылар экологиялық бастамалар тек мемлекеттік бағдарламалармен шектелмеуі керек деген пікірде. Олар қалдықтарды сұрыптау мәдениетін енгізу, су ресурстарын үнемдеу, жасыл аймақтарды көбейту сияқты мәселелерде халықтың белсенділігі шешуші рөл атқаратынын атап өтеді.
Экология саласының мамандары да бұл бағыттағы жұмыстардың нәтижесі ұзақ мерзімде байқалатынын айтады. Қалаларды көгалдандыру, ауаның сапасын жақсарту, табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану – бәрі де қоғамның ортақ күш-жігерін талап етеді.
«Таза Қазақстан» бастамаларымен үндес бағыт
Соңғы кезеңде елімізде тазалық пен экологиялық жауапкершілікті арттыруға бағытталған түрлі жобалар қолға алынып жатыр. Бұл бастамалар Тазару күнінің маңызын одан әрі арттыра түседі. Сарапшылардың пікірінше, мұндай акциялар қоғамда жаңа мінез-құлық үлгісін қалыптастырады – яғни әр азамат өз ауласына, көшесіне, қаласына жауапкершілікпен қарай бастайды.
Қоғам қайраткерлері табиғатты қорғау мәдениеті мектептен бастап қалыптасуы тиіс екенін жиі айтады. Балалар мен жастардың сенбіліктерге қатысуы, ағаш отырғызу акцияларына араласуы – болашақта экологиялық сананың жоғары деңгейде қалыптасуына негіз болады.
Жаңару идеясын нақты іспен бекітетін күн
Наурыз – табиғат пен адамның бірге жаңаратын кезеңі. Ал Тазару күні осы жаңару идеясын нақты әрекетпен бекітеді. Әр адам өз ауласын тазалап, қоғамдық іске үлес қосса, бұл үлкен өзгерістердің бастамасына айналуы мүмкін.
Мамандардың айтуынша, мұндай күндердің мәні – тек тазалық жұмыстарын ұйымдастыруда емес, қоғамның ойлау жүйесін өзгертуінде. Табиғатты қорғау, ресурстарды үнемдеу, қоршаған ортаға құрметпен қарау – тұрақты дамудың басты шарттарының бірі.
Осы тұрғыдан алғанда, 23 наурыз – Тазару күні қоғамды ортақ жауапкершілікке үндейтін, ұлттық құндылықтарды заманауи мазмұнмен толықтыратын маңызды дата ретінде орнығып келеді.