Пластик бөтелке мен банканы бонусқа айырбастауға болады: Қазақстанда 46 фандомат жұмыс істейді

2 Қазан 2026, 11:24
АВТОР
 Экология және табиғи ресурстар министрлігі 2 Қазан 2026, 11:24
2 Қазан 2026, 11:24
144
Фото: Экология және табиғи ресурстар министрлігі

Қазақстанда пластик бөтелкелер мен алюминий банкаларды қайта өңдеуге тапсыруға арналған фандоматтар желісі кеңейіп келеді. Бүгінде тұрғындар еліміздің бірқатар қалаларында орнатылған фандоматтарға 5 миллионнан астам бөтелке мен банка тапсырған. Жобаға 100 мыңнан астам адам қатысқан.

Бастама «Жасыл даму» АҚ мен Sparklo компаниясының бірлескен жұмысы аясында жүзеге асырылып отыр. Оның негізгі мақсаты – қалдықтарды бөлек жинау жүйесін дамыту және тұрғындарды қайта өңдеуге жарамды қалдықтарды сұрыптап тапсыруға ынталандыру.

Қазіргі уақытта Астана, Алматы, Көкшетау, Ақтөбе және басқа да қалаларда 46 фандомат жұмыс істейді.

Олар сауда орталықтарында, кеңселерде, мектептерде және қоғамдық орындарда орналасқан. Мәселен, Астанада фандоматтардың бірі Орталық саябақта орнатылған.

Мұндай орналастыру тұрғындарға пластик бөтелкелер мен алюминий банкаларды күнделікті жүріп-тұру кезінде тапсыруға мүмкіндік береді. Яғни азаматтар қайта өңдеуге арналған қалдықтарды арнайы қабылдау пунктін іздемей-ақ, жұмысқа, саудаға немесе серуендеуге барған кезде өткізе алады.

Фандомат қалай жұмыс істейді?

Фандоматтар пластик бөтелкелер мен алюминий банкаларды автоматты түрде таниды. Бұл үшін машиналық оқыту технологиясы қолданылады.

Тұрғындар тапсырған әр ыдыс үшін Sparklo мобильді қосымшасында ұпай жинайды. Кейін жиналған ұпайларды бағдарлама серіктестері ұсынатын жеңілдіктер мен бонустарға айырбастауға болады.

Осылайша жоба экологиялық әдетті қалыптастыруды экономикалық ынталандырумен ұштастырады. Тұрғын үшін бұл – қалдықты бөлек жинап, оны қайта өңдеуге жіберудің қарапайым жолы әрі қосымша бонус алуға мүмкіндік.

Жоба «Таза Қазақстан» бастамасымен үндеседі

Фандоматтар желісін дамыту қалдықтарды бөлек жинау инфрақұрылымын қалыптастыруға бағытталған.

Жоба Мемлекет басшысы бастамашы болған «Таза Қазақстан» жалпыұлттық экологиялық бастамасының мақсаттарымен де үндеседі. Бастаманың аясында азаматтардың қоршаған ортаға жауапкершілігін арттыру және экологиялық мәдениетті қалыптастыруға басымдық беріліп отыр.

Бұл ретте қайталама шикізатты тұрғындарға барынша қолжетімді ету қалдықтарды қайта өңдеуге бағыттаудың маңызды тетіктерінің бірі саналады.

Фандоматтар саны арта ма?

Жобаға қатты тұрмыстық қалдықтарды жинау және тасымалдау операторы Zero Waste компаниясы да қатысып отыр. Оның қатысуымен 9 фандомат орнатылған.

Сонымен қатар Ақтау қаласында жергілікті серіктеспен бірлесіп тағы 5 фандомат орналастыру жоспарланған.

Алдағы уақытта «Жасыл даму» АҚ мен Sparklo фандоматтар желісінің географиясын кеңейтуді көздеп отыр. Бұл ретте басты мақсат – тұрғындардың күнделікті бағыты бойында қайта өңдеуге жарамды қалдықтарды тапсыруға мүмкіндік беретін орындар санын көбейту.

Бүгінде жобаға 100 мыңнан астам адамның қатысуы және 5 миллионнан астам бөтелке мен банканың жиналуы тұрғындардың қалдықтарды бөлек жинауға деген қызығушылығы бар екенін көрсетеді.

Фандоматтар санының артуы осы мүмкіндікті кеңейтіп, пластик пен алюминийді қайта өңдеуге бағыттау үлесін ұлғайтуға ықпал етуі мүмкін.

Наверх