Алматылықтардың электр энергиясы түбіртектерінен МҮБ (ОСИ), ПИК (КСК) және басқарушы компаниялардың қарыздары көрсетіле бастайды.
Бұл нені білдіреді?
Тамыз айынан бастап Алматы тұрғындары электр энергиясының түбіртегі арқылы өз үйін басқаратын ұйымның энергиямен жабдықтаушы компания алдында қарызы бар-жоғын біле алады. Бұл тұрғындарға МҮБ, ПИК немесе басқарушы компанияның есептеулерін тексеруге және жарықтың өшірілу қаупіне уақытылы әрекет етуге мүмкіндік береді.
Осы жаңашылдық туралы «Алатау Жарық Компаниясы» АҚ хабарлады. Қарыз туралы ақпарат пәтердің тұтынған электр энергиясы үшін жасалатын әдеттегі есептеулерге қосымша түрде көрсетіледі.
МҮБ қарызы тұрғындарға не үшін көрсетіледі?
Басқарушы ұйымдар үйдің жалпы қажеттіліктеріне жұмсалатын электр энергиясы үшін төлем жасайды. Бұған кіреберістерді, ауланы, подвалды жарықтандыру, лифтілердің және басқа да құрал-жабдықтардың жұмысы кіреді.
Егер МҮБ немесе ПИК жеткізушімен есептеспесе, тұрғындар қордаланған қарыз туралы ұзақ уақыт бойы білмеуі мүмкін. Енді оның көлемі тікелей түбіртекте көрінеді.
«Бұл пәтер иелеріне басқарушы ұйымның есептеулерін бақылауға мүмкіндік береді. Қарыз өтелмеген жағдайда, белгіленген тәртіппен үйге электр энергиясын беру шектелуі және желіден ажыратылуы мүмкін», – деп есептейді компаниядағылар.
Мұндай жағдай тұрғындар төлемдерді тұрақты түрде жасап отырған, бірақ басқарушы ұйым ақшаны жеткізушіге аудармаған оқиғаларға да қатысты. Алматыда мұндай жайттар бұған дейін де тұрғындар, ПИК және энергетиктер арасында дау-дамай тудырған.
Тұрғындарға қарызды екінші рет төлеуге тура келе ме?
Компанияның хабарламасында МҮБ немесе ПИК қарызы пәтер иесінің жеке шотына автоматты түрде қосылады деп айтылмаған. Жаңа бастама ең алдымен ақпараттық сипатта болады.
Егер түбіртекте басқарушы ұйымның қарызы пайда болса, тұрғындар одан есептеулер мен төлемдер туралы мәліметтерді сұратқаны жөн. МҮБ, ПИК және басқарушы компаниялар жиналған және жұмсалған қаражат туралы пәтер иелеріне есеп беруге міндетті.
Тұрғындарға мынадай әрекеттер жасау ұсынылады:
-
қарыздың қай кезеңде пайда болғанын және қай шотқа қатысты екенін тексеру;
-
өзіңіздің төлемдеріңізді растайтын түбіртектерді сақтап қою;
-
басқарушы ұйымнан салыстыру актісін және қарызды өтеу жоспарын сұрату;
-
үйге электр энергиясын беруді шектеу мүмкіндігі туралы ресми ескерту жіберілген-жіберілмегенін анықтау.
Тек түбіртекте жаңа жолдың пайда болуына байланысты қосымша соманы төлей салудың қажеті жоқ. Алдымен қарыздың себебін анықтап, басқарушы ұйымның бұрын жиналған қаражатты қалай жұмсағанын тексеру қажет.
Неліктен бұл мәселені көпшілікке жария ету ұйғарылды?
Алматыда электр энергиясы үшін қарыз көлемі әлі де жоғары. Энергокомпанияның мәліметінше, 2026 жылдың маусым айының басында Алматы қаласы мен облысының тұтынушылары шамамен 34 млрд теңге қарыз болған. Кейінірек жалпы қарыз сомасының одан ары өскені хабарланды.
Төлемдердің кешігуіне байланысты энергетиктер борышкерлерді электр қуатынан ажырататынын бұған дейін де ескерткен. Түбіртектердің жаңа форматы жағдай жарықты өшіруге дейін жетпей тұрып, проблемаларды нақты үй деңгейінде анықтауға көмектесуі тиіс.
Тұрғындар үшін жаңа бастама қосымша бақылау құралына айналады. Егер пәтер иелері үйді ұстауға қажетті төлемдерді тұрақты түрде төлеп отырса, бірақ түбіртекте МҮБ немесе ПИК қарызы өсіп жатса, бұл басқарушы ұйымнан қаржылық есеп пен түсініктеме талап етуге толық негіз болады.