Қазақстанда егін жинау жүріп жатыр: Кім көш басында?

Қазақстанның негізгі астықты өңірлерінде егін жинау науқаны басталды. Ал алғашқы өнімділік көрсеткіштері бойынша Қостанай облысының бірқатар ауданы алға шықты, деп хабарлайды BAQ.KZ тілшісі Ауыл шаруашылығы министрлігіне сілтеме жасап.

Азық-түлік келісімшарт корпорациясының мамандары шілде айының ортасынан бері форвардтық қаржыландыру бағдарламасына қатысқан шаруашылықтарды аралап, егістіктің жай-күйін, алынған қаражаттың қалай пайдаланылғанын және ықтимал тәуекелдерді бағалап жатыр.

Биыл мониторинг барысында Солтүстік Қазақстан облысында 54, Қостанай облысында 73, Ақмола облысында 44, Павлодар облысында 6 және Шығыс Қазақстан облысында 3 агроқұрылым зерттелген.

Корпорация мәліметінше, тексерілген алқаптардағы егістің жағдайы жалпы алғанда жақсы. Дегенмен өнімділік өңірге қарай әртүрлі. Бұған ауа райы, топырақтағы ылғал көлемі және дақылдардың қоректік заттармен қамтамасыз етілуі әсер етіп отыр.

Қостанай облысы алда

17 тамыздағы жағдай бойынша ең жоғары өнімділік Қостанай облысының Федоров ауданында тіркелген. Мұнда дәнді және бұршақты дақылдардың әр гектарынан орта есеппен 28 центнер өнім алынуда.

Қарабалық ауданында бұл көрсеткіш – 22,8 ц/га, ал Денисов ауданында 18,6 ц/га болды.

Осылайша, егін жинаудың бастапқы кезеңіндегі көрсеткіштер бойынша Қостанай облысының аудандары көш бастап тұр.

Ақмола облысында да өнімділік жаман емес. Бурабай ауданында гектарынан 20,1 центнер, Бұланды ауданында 20 центнер өнім жиналып жатыр. Зеренді ауданындағы көрсеткіш – 15,7 ц/га.

Солтүстік Қазақстан облысында Айыртау және Есіл аудандарында дәнді және дәнді-бұршақ дақылдардың өнімділігі гектарына 16,5 центнерді құрады. Мағжан Жұмабаев ауданында – 15 ц/га, Қызылжар ауданында – 14,9 ц/га.

Астықты өңірлердегі көптеген шаруашылық егін жинау жұмыстарына кірісіп кеткен.

Форвардтық қаржыландыру шаруаларға не береді?

Көктемгі егіс науқаны кезінде фермерлердің шығыны күрт артады. Тұқым, тыңайтқыш, жанар-жағармай, өсімдіктерді қорғау құралдарын сатып алу қажет. Алайда өнімді сатудан түсетін кіріс бірнеше айдан кейін ғана келеді.

Сондықтан шаруалар үшін маусым басындағы қаржылай қолдаудың маңызы жоғары.

«Имран Agro» ЖШС директоры Өмірсерік Акишевтің айтуынша, форвардтық қаржыландыру шаруашылыққа негізгі жұмыстарды уақытында атқаруға мүмкіндік берген.

Шаруашылық үшін қаржылық қолдау әсіресе маусым басында маңызды. Өйткені негізгі шығындар басталып кетеді, ал алдағы өнімді сатудан түсетін кіріс әлі жоқ. Қаржыландырудың арқасында біз жанар-жағармай материалдары мен тыңайтқыштарды уақытында сатып алып, барлық жұмысты оңтайлы мерзімде жүргізе алдық. Бұл түпкілікті нәтижеге тікелей әсер етеді, – дейді ол.

Форвардтық бағдарламаның тағы бір артықшылығы – шаруалардың өнімнің белгілі бір бөлігін алдын ала өткізу мүмкіндігі.

«Агро Егін» шаруа қожалығының басшысының сөзінше, фермер үшін тек егіс науқанына қаражат табу емес, кейін өнімін қайда өткізетінін алдын ала білу де маңызды.

Оның айтуынша, форвардтық сатып алу шаруалар үшін қаржыландыру мен өнім өткізу мәселесін қатар шешетін құралға айналып отыр.

Майлы дақылдарға қызығушылық артып келеді

Қазақстанда егіс құрылымы да біртіндеп өзгеріп жатыр. Аграршылар дәстүрлі бидаймен шектелмей, табысы жоғары басқа дақылдарға көбірек көңіл бөле бастаған.

Мемлекет басшысы бұған дейін аграрлық салада бидайға тәуелділікті азайтып, жоғары тиімді дақылдарды өсіруге көшудің маңызын бірнеше рет атап өткен.

2026 жылы елімізде майлы дақылдар егілген алқап көлемі рекордтық 5,1 млн гектарға жетті. Оның 2,2 млн гектарына күнбағыс егілген.

Солтүстік Қазақстан облысындағы «Сматаев» шаруа қожалығының басшысы Саттар Сматаев шаруашылықтың майлы дақылдар көлемін біртіндеп арттырып жатқанын айтады.

Қазір оларға сұраныс жоғары, сондықтан экономикалық тиімділігі де тартымдырақ. Біз тек бидайға тәуелді болмай, тәуекелдерді әртүрлі дақыл арасында бөліп отырмыз. Мемлекет пен Азық-түлік корпорациясының қолдауы осындай жоспарлау үшін көбірек мүмкіндік береді, – деді ол.

Осылайша, биылғы егін жинау науқанының алғашқы нәтижелері бойынша Қостанай облысының Федоров, Қарабалық және Денисов аудандары өнімділік жағынан алда келеді. Дегенмен науқан әлі жалғасып жатыр, сондықтан көрсеткіштер алдағы уақытта өзгеруі мүмкін.

Азық-түлік келісімшарт корпорациясы егін жинау барысын бақылауды және аграршылармен байланысты жалғастырады.

Тағы оқи отырыңыз: Қазақстанда жаңа өнім астығының түсімі төрт есеге жуық артты