Мұнай дағдарысына жаһандық жауап: 32 ел 400 млн баррель шығарады

Халықаралық энергетикалық агенттіктің 32 мүше елі Таяу Шығыстағы соғыстан туындаған мұнай нарықтарындағы мәселелерді шешу үшін нарыққа төтенше қорларынан 400 миллион баррель мұнай шығаруға бірауыздан келісті, деп хабарлайды BAQ.KZ агенттікке сілтеме жасап.

Төтенше ұжымдық шаралар қабылдау туралы шешім ХЭА мүше үкіметтерінің кезектен тыс отырысынан кейін қабылданды.

Біз кездесетін мұнай нарығындағы қиындықтар ауқымы жағынан бұрын-соңды болмаған, сондықтан ХЭА мүше елдерінің бұрын-соңды болмаған төтенше ұжымдық шаралармен жауап бергеніне қуаныштымын, – деді ХЭА атқарушы директоры Фатих Бироль. – Мұнай нарықтары жаһандық, сондықтан ауыр күйзелістерге жауап та жаһандық болуы керек. Энергетикалық қауіпсіздік – ХЭА-ның негізгі міндеті, және мен ХЭА мүше елдерінің бірлесіп шешуші шаралар қабылдау арқылы мықты ынтымақтастық танытып жатқанына қуаныштымын.

Төтенше жағдайдағы мұнай қорлары әрбір мүшенің ұлттық жағдайларына сәйкес келетін мерзімде нарыққа қолжетімді болады және кейбір елдердің қосымша төтенше жағдайлар шараларымен толықтырылады.

ХЭА мүшелерінде 1,2 миллиард баррельден астам төтенше жағдайдағы мұнай қорлары, сондай-ақ үкіметке тиесілі 600 миллион баррель өнеркәсіптік мұнай қорлары бар. Қорлардың бұл үйлестірілген түрде босатылуы 1974 жылы құрылған ХЭА тарихындағы алтыншы рет болып табылады. Бұған дейінгі бірлескен шаралар 1991, 2005, 2011 жылдары және 2022 жылы екі рет қабылданған.

2026 жылдың 28 ақпанында басталған Таяу Шығыстағы қақтығыс Ормуз бұғазы арқылы мұнай ағынына кедергі келтірді, шикі мұнай мен мұнай өнімдерінің экспорт көлемі қазіргі уақытта қақтығысқа дейінгі деңгейдің 10%-дан азын құрайды. Бұл аймақтағы операторларды өндірісті айтарлықтай тоқтатуға немесе азайтуға мәжбүр етті.

2025 жылы Ормуз бұғазы арқылы күніне орта есеппен 20 миллион баррель шикі мұнай мен мұнай өнімдері өтті, бұл әлемдік теңіз мұнай айналымының шамамен 25%-ын құрайды. Ормуз бұғазын айналып өту мүмкіндіктері шектеулі.