USD 334.48 EUR 355.62 RUB 5.25
Astana:

S.Däribay`ulı: Arıs öñiri awılşarwaşılıq önimderin Germanïyağa éksporttay` bastadı Éksklyuzïv

Foto: Ержан Жаубай

Ötken senbi-jeksenbi künderi «Qwattı öñir – qwattı Qazaqstan» bağdarlaması ayasında Astanada OQO künderi ötken bolatın. Osı şarağa oray` oblıstıñ awılşarwaşılığı järmeñkesi astanalıqtardı arzan azıq-tülikpen qamtamasız etken edi. OQO-nıñ barlıq awdandarı men qalalarınan kelgen järmeñkege Arıs awdanı da öz ülesin qostı. Järmeñke barısında awdan äkiminiñ orınbasarı Saparbay` Däribay`ulınan bügingi Arıs awdanınıñ jay`-küy`imen tanısw maqsatında bir-eki awız tildeswdiñ säti tüsken bolatın. Sırdarïya men Arıs özenin teli emgen toğız joldıñ torabındağı şağın awdannıñ bügingi damwı köñil qwantarlıq. Awdan äkiminiñ orınbasarı da bul sözimizdi rastap otır, dey`di BAQ.kz tilşisi.

Arıs ejelden elimizge tanıs awdan. Awdan ortalığı Arıs qalasınıñ da tarïxı tereñde jatır. Bizdiñ äñgimemiz Astanadağı järmeñke basında jürgizilgendikten äwelgi söz Arıstan Arqağa jetken järmeñke jäy`i boldı.

«Bügin mine, Täwelsizdiktiñ 25 jıldığı qarsañında Oñtüstik öñiriniñ barlıq awdandarı men qalaları Elordada järmeñke ötkizip jatır. Biz özimiz Arıs awdanı atınan bir Kamaz qawın, bir Kamaz qarbız, 5 tonna jılqı eti jäne kartop pen pïyaz äkeldik. Qazir sawda qızıp jatır. Xalıqtıñ suranısı jaqsı» -dey`di Saparbay` Däribay`ulı.

Oblıstıñ ékonomïkalıq damwında özindik ornı bar awdannıñ älewmettik jağday`ına onıñ ornalaswı da erekşe ıqpal etip otır.

«Arıs toğız joldıñ torabında ornalasqan, oblıs ékonomïkasında özindik ornı bar awdandardıñ biri. Sebebi, özderiñiz bilesizder, bir kezde biz temir jol tasımalında ay`rıqşa mänge ïe qalalardıñ biri boldıq. Äli de ol statwsımızdan ajıray` qoy`ğan joqpız. Taşkent-Mäskew bağıtındağı xalıqaralıq, jäne elimizdegi birqatar işki poy`ızdarı da bizdiñ awdan ortalığınan ötedi. Bul da bizdiñ älewmettik, ékonomïkalıq jağday`ımızğa oñ äserin tïgizip otır. Sebebi qozğalıs bar jerde sawda bar, sawda bolğan jerde xalıqtıñ älewmettik künkörisine jaqsı ıqpal ete aladı» - dey`di awdan äkiminiñ orınbasarı.

Temirjoldıñ da, küre joldıñ da boy`ında ornalasqan awdan bolğanımen Arıs köbinde awılşarwaşılığımen ay`nalısadı. Onıñ üstine Sır men Arıs özenin teli emgen barlıq dändi daqıldar men jemis-jïdektiñ türi ösetin qunarlı ölke.

«Sondıqtan da bolar oblıs köleminde şarwaşılıq salasınan aldıñğı qatarlı awdandardıñ biri. Xalıqtıñ turmıs-jağday`ına keler bolsam, Allağa täwbä dewimiz kerek. Täwelsizdiktiñ 25 jılında öz nanımızdı özimiz tawıp jey`tin deñgey`ge jettik. Onıñ bastı sebebi jerimizdiñ qunarlılığı men xalqımızdıñ eñbekkerliginiñ arqası. Onıñ sırtında Arıs pen Sırdı tel emgen elmiz. Bul eki özenniñ de awdannıñ damwına qosar öz ülesteri bar" - dey`di Arıs qalası äkiminiñ orınbasarı Saparbay` Däribay`ulı.

Arıstıñ ay`nalasına sawda jasaw awqımı da jıldan-jılğa keñey`ip keledi. Burın el awmağında ğana jïğan-tergen jemis-jïdegin satatın bolsa, bïıl Resey` men Germanïyağa öz önimderin sata bastağan.

«Bul da bizge Täwelsizdik sıy`lağan jetistikterdiñ biri. Ötkende ğana Almatıda järmeñke ötkizip keldik. Al bïılğı önimimizdiñ aldı Resey`ge, Germanïyağa ketti. 5,5 mıñ gektar jerge baqşa daqıldarın ekken edik. Jaqında sol egis basında öz kölikterimen kelip, barlıq önimdi satıp alıp ketti. Bul xalıq üşin öte tïimdi boldı. Burınğı jıldarı jïnap alğan önimin ötkize almay`, key`de şiritip alıp jatatın edi. Bïıl jïnağanın jïnağanday` egis basınan satıp jiberdi» - dey`di awdan äkiminiñ orınbasarı.

Bir awdannıñ barlıq jağday`ın bir suqbatqa sïdıra qoyu qïın. Degenmen, äñgime barısında öñirdegi barlıq salanı qamtwğa tırıstıq. Awdan äkiminiñ orınbasarı öñirdegi ïnfraqurılımnıñ da jüy`elenip kelejatqandığın ay`tadı.

«Bizde gaz joq. Biraq awızswmen qamtamasız etw, taza sw jüy`esi 95 pay`ızday` qamtılğan. Awdanda 6 awıldıq okrwg bar. Barlığı derlik awızswmen qamtamasız etilgen. Sonımen qatar Arıs qalasında qurılıs salası da qarqındı damıdı dewge boladı. Sebebi buğan dey`in qala eski, köne qala bolatın. Soñğı kelgen basşılarımız da xalıqtıñ qamın oy`lay`tın azamattar bolıp, qaladağı birqatar nısandar jañalandı. Mısalı qala köşeleriniñ 90 pay`ızday`ı jañadan asfalʹt töseldi. Sonımen qatar, Arıs qalasında jastarımızğa eñ kerekti nısandardıñ biri, awqımdı sport keşeni salındı. Jäne jeke azamattardıñ demewşilik jasawımen tört şağın sport keşeni salındı. Bul Elbasınıñ «Salawattı Qazaqstan» bağdarlamasına, buqaralıq sporttı damıtwğa bağıttalğan tapsırmasınıñ negizinde jüzege asıp jatır. Sonımen birge, qalalıq kïnotetrımız qay`ta jöndewden ötti» - dey`di Saparbay` Däribay`ulı.

Arıstağı awız toltırıp ay`tar tağı bir erekşe qwanıştı jağday` 30 jıldan beri alğaş ret qala ortalığında jañadan turğınüy` qurılısı jürgizilgen.

«30 jıldan beri Arısta turğınüy` qurılısı jürgizilmegen eken. Bïıl 150 baspanalı turğınüy` salınıp, ol negizinen turmısı tömen otbasılarğa berildi. Sonımen qatar Arıstağı jetimder üy`inen erjetip, ömirden öz ornın tapqan jastarğa soñğı 10 jılda baspanamen qamtamasız etw jumıstarı jürgizilmegen eken. Jañağı 150 päterli üy`diñ 25 pay`ızın sol jetim balalar üy`inen şıqqan jastarğa berdik. Bul olar üşin ülken kömek boldı dep ay`ta alamın» - dey`di awdan äkiminiñ orınbasarı.

Arıs awdanı boy`ınşa bilim salası da birizge tüsti. Bul öñirde apattı jağday`dağı mektepter joq.

«Bizde eki awısımmen oqïtın mektepter bar. Biraq üş awısımmen oqïtın bilim oşaqtarı joq. Äzirge apattı jağday`dağı bilim ordaları da bizdiñ öñirde joq dep senimmen ay`ta alamın. Awdan köleminde eskirgen, apattıq jağday`ğa tayaw dep tanılğan 4 mektep bar edi. Onıñ özin kürdeli jöndewden ötkizip boldıq. Aldağı Täwelsizdik merekesi qarsañında eki jaña mektepti pay`dağa berwge day`ındalıp otırmız. Osımen awdandağı barlıq eldimekender 100 pay`ız mekteppen qamtamasız etildi. Sonıñ barlığı derlik bir awısımmen oqïdı. 30-35 pay`ızday`ı ğana eki awısımmen bilim alıp jatır. Oqwşılar bos waqıttarın tïimdi pay`dalanw üşin barlıq jağday`lar jasalğan. Qazirgi oqwşılar oqïtın mektepter bir kezde biz oqığan wnïversïtetterdiñ jağday`ınan jaqsı. Mısalı burın mektepti salğan soñ onıñ işine kerek barlıq qural-jabdıq, orındıq-partanı basqa jaqtan izdey`tin edik. Qazirgi kezde bäri sol mektep qurılısınıñ işine kiredi. Oqwşılar men ustazdar swmkasımen ğana kelip, day`ın mektepke kire saladı» - dey`di awdan äkiminiñ orınbasarı.

Kommentarïï0

Vaş kommentarïy` bwdet opwblïkovan posle moderacïï