BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 371.31 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 419.32 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.59
استانا:

جۇمىس اراسىنداعى بەلسەندى دەمالىستى قانشالىقتى مەڭگەرگەنبىز؟

فوتو: интернеттен

«بەلسەندى دەمالىستى» مەڭگەرۋ − ٴبىز ويلاعاننان دا قيىن جۇمىس. ٴبىراق، ونى تولىق مەڭگەرۋ ٴۇشىن ٴبىز قولىمىزدان كەلگەننىڭ ٴبارىن ىستەۋىمىز كەرەك، دەپ جازادى baq.kz اقپارات اگەنتتىگى ۆۆس capital باسىلىمىنا سىلتەمە جاساپ.

ۆاشينگتوننان ريمگە كوشىپ بارعان ادامدى ەجەلگى كولوننالار مەن تاريحي ەسكەرتكىشتەردەن گورى، ادامداردىڭ جايباراقات ٴومىرى، الاڭسىز تىرشىلىگى تاڭعالدىرىپ جاتادى. ريمدە جاسى كەلگەن ايەلدەر تەرەزەدەن جاي عانا كەڭىستىكتى باقىلاپ تۇرسا، كەشكە قاراي وتباسىلىق سەرۋەنگە شىعاتىندار سانى وتە كوپ. بۇل قالادا، ٴتىپتى، كەڭسەدەگى ٴومىر دە باسقا. ٴسىز جۇمىس ۇستەلىنىڭ باسىندا وتىرىپ بۋتەربرود جەي سالمايسىز. مەيرامحاناعا بارىپ، تۇسكى اس ىشەسىز. دۇرىس تاماقتانا باستايسىز.

17 عاسىردان بەرى تۋريستەردىڭ قالدىرعان جازبالارىنان «يتاليا جالقاۋلىعى» دەگەن تەرميننىڭ قالىپتاسقانى بەلگىلى. ٴتىپتى، الاڭسىز اس ٴىشۋ ٴۇشىن سكۋتەرمەن ۇيلەرىنە كەتكەن تانىستارىڭىز دا بۇل قالادا جۇمىسقا كەشكى سەگىزگە دەيىن قايتىپ كەلۋى مۇمكىن. ارينە، قاتتى بەرىلىپ جۇمىس ىستەمەيتىن مۇنداي تىرلىك كوپشىلىكتى قىزىقتىرارى ٴسوزسىز. ٴبىر قاراساڭىز، ەشتەڭە ىستەمەۋ جۇمىس ونىمدىلىگىنە دە كەرى اسەرىن تيگىزىپ جاتپاعان سياقتى. تۇپتەپ كەلگەندە، ۋاقىتتى دۇرىس پايدالانا ٴبىلۋدىڭ ارقاسىندا شىعارماشىلىق، ينتەللەكتۋالدىق نەمەسە وندىرىستىك ونىمدىلىك تە تابىستى جۇمىس كەپىلىنە اينالعانداي.

دەگەنمەن، ٴبىزدىڭ كوپشىلىگىمىز ۇزدىكسىز قىزمەتتىڭ ونىمدىلىككە تىكەلەي اسەرى جوق ەكەنىنە كوز جەتكىزىپ كەلە جاتىرمىز. ٴتىپتى، كەرىسىنشە، ۇزدىكسىز قىزمەت جۇمىس ونىمدىلىگىنىڭ جاۋى بولىپ شىعۋى دا عاجاپ ەمەس. زەرتتەۋشىلەر دە 14 ساعاتتىق جۇمىس كۇنىندەگى قىزمەتىمىز ٴبىزدىڭ سەرگەك كەزىمىزدەگى جۇمىسىمىزعا قاراعاندا اناعۇرلىم تومەن ەكەنىن ايتىپ جاتىر. ياعني، جۇمىستىڭ بۇل مودەلى ٴبىزدىڭ شىعارماشىلىعىمىز بەن تانىمىمىزعا كەرى اسەرىن تيگىزەدى. ۋاقىت وتە كەلە مۇنداي جۇمىستان ادام ٴوزىن شارشاڭقى سەزىنىپ، ٴتۇرلى فيزيكالىق اۋرۋلارعا شالدىعۋى دا مۇمكىن. ٴتىپتى، تۇبىندە ماقساتسىز كۇن كورىپ جاتقانداي سەزىمگە دە الىپ كەلەتىنى راس. ال ٴسىزدىڭ يدەيالارىڭىزعا قانداي ارەكەت شابىت بەرەدى؟

two awesome hours اۆتورى دجوش دەۆيس وي جۇمىسى تۋرالى كوبىرەك ويلاۋ كەرەكتىگىن ايتادى. «بىزگە مىڭ تىرلىك اتقارۋ كەرەك بولسا، ەڭ ٴتيىمدىسى – بارلىعىن ٴبىر ۋاقىتتا جىلدام ٴبىتىرىپ تاستاۋ كەرەك سياقتى كورىنەدى. ارينە، ىشتەي ونىڭ مۇمكىن ەمەس ەكەنىن دە بىلەمىز. سوندىقتان ٴبىز ول مىندەتتەردىڭ اراسىندا باسقا دا جۇمىستاردى اتقارىپ، ٴارتۇرلى ارەكەتتەردى قولعا الساق، جۇمىسىمىز دا ويداعىداي بىتەدى. بۇل جەردە ميدىڭ قىزمەتى ماڭىزدى. تۇراقتى جۇمىسىمىزدىڭ بارىسىندا ٴبىز دۇرىس شارتتار قويماساق، قولىمىزدان ەشتەڭە كەلمەيدى. سول سەبەپتى شارتتاردى دۇرىس بەلگىلەۋ كەرەك. سوندا از جۇمىس ىستەپ، كوپ ناتيجەگە قول جەتكىزە الۋىمىز مۇمكىن»، دەيدى ول.

«ولسەڭ دە جۇمىسىڭدى ىستە!»

كوپشىلىگىمىز ميىمىزدى بۇلشىق ەت ەمەس، ۇزدىكسىز جۇمىس ىستەۋگە قابىلەتتى كومپيۋتەر رەتىندە قابىلدايمىز. كەيبىر ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، بۇل دۇرىس ەمەس جانە مۇنداي وي ادامدى ٴۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەۋگە يتەرمەلەيدى.

«ادامداردىڭ جۇمىس ۋاقىتى ۇزاق بولسا دا، باسىنان اياعىنا دەيىن ٴبىرقالىپتى جۇمىس ىستەي الامىز دەگەن ويى قاتە. ٴسىز ٴوزىڭىزدىڭ كۇشىڭىزگە قانشالىقتى سەنىمدى بولعانىڭىزبەن، ادام فيزيولوگياسى دەمالىستى تالاپ ەتەدى. اعزاڭىزعا دەمالىس بەرمەسەڭىز، سىزدە سترەسستى جاۋاپ پايدا بولادى. ال ول بارا بارا ادامعا ٴقاۋىپ ٴتوندىرۋى مۇمكىن»، دەيدى عالىم ەندريۋ سمارت.

سوڭعى جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋ ناتيجەلەرى كورسەتكەندەي، ۇزاق جۇمىس كۇنى يشەميالىق اۋرۋلاردىڭ تۋۋ ٴقاۋپىن 40%-عا ارتتىرادى (تەمەكىدەن بۇل كورسەتكىش 50% قۇرايدى). تاعى ٴبىر زەرتتەۋدە ۇزاق جۇمىس ىستەگەن ادامداردا ينسۋلت الۋ ٴقاۋپىنىڭ باسىم بولعانى انىقتالعان. سونىمەن قاتار كۇنىنە 11 ساعات جۇمىس ىستەيتىندەر 8-9 ساعاتتىق جۇمىس كۇنىندەگى قىزمەتكەرلەرگە قاراعاندا دەپرەسسياعا 2،5 ەسە ٴجيى تۇسەتىنى بەلگىلى بولعان.

بۇل رەتتە قىزمەتكەرلەردىڭ ەڭبەك دەمالىسى مەن جۇمىس اراسىنداعى از ۋاقىتتىق دەمالىستاردى قالاي پايدالاناتىنى دا ماڭىزدى ەكەنى بەلگىلى.

جۇمىس ونىمدىلىگى

تيىمدىلىك پەن ونىمدىلىك – بارلىعىمىز دا ۇمتىلىىپ جۇرگەن ناتيجە دەپ ويلاۋ وڭاي. ٴبىراق فيلوسوف بەرتران راسسەل بۇل ويمەن كەلىسپەيدى.

«ادامدار 24 ساعاتتىڭ تورتەۋىن عانا جۇمىسقا ارناسا، وزدەرىنىڭ كۇنىن قالاي وتكىزەتىنىن بىلمەيتىن بولادى»، دەپ جازعان بولاتىن راسسەل 1932 جىلى.

دەگەنمەن، شىعارماشىلىق ادامدارىنىڭ كوبى جۇمىس اراسىندا دەمالىس پەن ويىن-ساۋىققا كوڭىل ٴبولۋدىڭ ماڭىزىن بىلگەن. مىسالى، جازۋشى گەنري ميللەر «ٴبىر وتىرعاننان باسىنان اياعىنا دەيىن ٴبىر ىسپەن عانا شۇعىلدانىپ، ٴبىر جۇمىستى عانا اتقارۋ؟ توقتاڭىز! قاسىڭىزعا ادام ەرتىپ الىپ، دەرەۋ قىدىرىڭىز، ٴان سالىڭىز، كوڭىلىڭىز قالاعان ٴىستى اتقارىڭىز!»، دەيدى.

ٴتىپتى، بەندجامين فرانكليننىڭ دە ەڭبەك ەتۋ مودەلى وسىعان ۇقساس. ول تۇنگى ۇيقىسىنىڭ تىنىش بولۋىنا، تۇسكى اس ۋاقىتىنىڭ ەكى ساعات بولعانىنا، اراسىندا ويىن-ساۋىق كەشتەرىنە بارۋعا باسا ٴمان بەرگەن. ول ٴۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەۋدىڭ ورنىنا ٴوزىنىڭ ٴحوببيى مەن ادامدارمەن قارىم-قاتىناسقا دا ەرەكشە كوڭىل بولگەن.

ٴبىر ايتا كەتەرلىگى، جۇمىس ونىمدىلىگى مەن جۇمىس ۋاقىتىنىڭ اراسىندا ناقتى بايلانىس جوق. مىسالى، 38،6 ساعاتتىق جۇمىس اپتاسى بار امەريكالىقتار نورۆەگتەرگە قاراعاندا اپتاسىنا 4.6 ساعات كوپ جۇمىس ىستەيدى. ٴبىراق ٴىجو كورسەتكىشى بويىنشا نورۆەگ جۇمىسشىلارى 78،70 اقش دوللارىن اكەلسە، امەريكالىقتاردا بۇل 69،60 دوللاردى قۇرايدى.

يتاليادا 35،5 ساعاتتىق جۇمىس اپتاسىنداعى ونىمدىلىك ورتاشا ەسەپپەن 47،9 ساعات ىستەيتىن تۇركياعا قاراعاندا 40%-عا كوپ. ياعني، اراسىندا كوفەگە ٴۇزىلىس جاساپ تۇرۋدىڭ دا ەش سوكەتتىگى جوق سياقتى كورىنەدى.

مي تولقىندارى

بۇگىنگى كۇنگى سەگىز ساعاتتىق جۇمىس كۇنىنە كەلۋىمىزدىڭ ٴوزى قىزىق. نەگىزىنەن، وندىرىستىك رەۆوليۋسيا كەزىندە 10-16 ساعاتتىق جۇمىس كۇنى قالىپتى سانالعان. ٴبىراق كەيىن كەيبىر كومپانيالار جۇمىس ۇزاقتىعىنىڭ قىسقارۋى ولار كۇتكەننەن دە باسقا ناتيجەگە، ياعني، جۇمىس ونىمدىلىگىنىڭ ارتۋىنا الىپ كەلگەنىن بايقاعان.

سەگىز ساعاتتىق جۇمىس كۇنى بويىنشا ەڭ العاشقى ەكسپەريمەنتتى فورد كومپانياسى جۇرگىزگەن. ناتيجەسىندە، جۇمىس ونىمدىلىگىنىڭ ارتقانىن بايقاعان. ال ەكى جىلدىڭ ىشىندە كومپانيانىڭ تابىسى ەسەلەنىپ ارتا تۇسكەن.

ەگەر 10 ساعاتتىق جۇمىس كۇنىنە قاراعاندا سەگىز ساعات جۇمىس ىستەۋ ٴتيىمدى بولسا، ودان دا از جۇمىس ودان دا جاقسى بولۋى مۇمكىن بە؟ زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، 40 جاستان اسقان ادامدار اپتاسىنا 25 ساعات جۇمىس ىستەۋى كەرەك. ال جاقىندا شۆەسيادا جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋ ناتيجەلەرىنە سەنسەك، التى ساعاتتىق جۇمىس كۇنى ادام دەنساۋلىعى مەن جۇمىس ونىمدىلىگىنە جاقسى اسەر ەتەدى ەكەن.

مۇنىڭ بارلىعى ادامداردىڭ جۇمىس ۋاقىتىندا نەمەن اينالىساتىنىنا بايلانىستى. ٴبىر زەرتتەۋدە تولىق جۇمىس كۇنىندەگى ەكى مىڭ وفيسەردەن الىنعان ساۋالناما ناتيجەسىندە ولاردىڭ كۇنىنە تەك 2 ساعات 53 مينۋتتى جۇمىسقا تولىق ارنايتىنى انىقتالعان. قالعان ۋاقىتتا ولار الەۋمەتتىك جەلىلەردە وتىرىپ، جاڭالىقتار وقىعان، ارىپتەستەرىمەن اڭگىمە-دۇكەن قۇرىپ، تاماق ىشكەن، ٴتىپتى، ۋاقىتىنىڭ كوپ بولىگىن باسقا جۇمىس ىزدەۋگە دە ارناعاندار كوپ بولىپ شىققان.

جۇمىس اراسىنداعى ٴۇزىلىس

ستوكگولم ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پسيحولوگى اندەرس ەريكسوننىڭ ايتۋىنشا، كەز كەلگەن جۇمىس بارىسىندا ٴبىز ويلاعاننان گورى ٴجيى ٴۇزىلىس جاساپ تۇرۋ كەرەك. كوپ ادامدار ٴۇزىلىسسىز تەك ٴبىر ساعات قانا جۇمىس ىستەي الادى. ال جۇمىس اراسىندا ٴۇزىلىس جاساپ تۇرۋ ميدى دا، دەنەنى دە دەمالدىرۋعا كوپ كومەگىن تيگىزەدى.

باسقا زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا، جۇمىس اراسىنداعى ازداعان ٴۇزىلىس جۇمىستىڭ جوعارى دەڭگەيدە اتقارىلۋىنا اسەر ەتكەن. ال ٴۇزىلىسسىز جۇمىس ىستەگەندەردە جۇمىس ونىمدىلىگى تومەن بولاتىنى بايقالعان.

بەلسەندى دەمالىس

ٴبىراق ٴبىزدىڭ ەشتەڭە ىستەمەي بوس وتىرعانىمىز ۇنەمى «دەمالىس» بولا بەرمەيدى.

ادام ەشتەڭە ىستەمەگەن كەزدە بەلسەندى بولاتىن ميدىڭ dmn بولىگى ەستە ساقتاۋ قابىلەتى مەن بولاشاقتى بولجاۋعا نەمەسە جوسپارلاۋعا جاۋاپ بەرەدى. ياعني، ميدىڭ بۇل جۇيەسى ىسكە قوسىلماسا، ٴبىز الەۋمەتتىك بايلانىستاردى باعامداپ، ٴوزىمىزدى ٴتۇسىنىپ، ەتيكالىق تۇرعىدا ارەكەت ەتە المايمىز. باسقاشا ايتار بولساق، جۇمىستا تا، جەكە ومىرىمىزدە دە ٴبىزدىڭ قىزمەتىمىزدىڭ تيىمدىلىگىنە اسەر ەتەتىن ارەكەتتەرگە بارا المايمىز.

«بۇل اينالامىزداعىنىڭ ماڭىزىن تۇسىنۋگە كومەكتەسەدى»، دەيدى وڭتۇستىك كاليفورنيا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ نەيروبيولوگى مەري حەلەن يممورمينو-يان.

ميدىڭ dmn قىزمەتى بولماسا، ٴبىز ٴتىپتى جاڭا يدەيالاردى دا ويلاپ تابا المايمىز. ياعني، ارحيمەد سياقتى جاقسى يدەياڭىز ۆاننادا جاتقاندا كەلسە، وعان كۇلۋدىڭ قاجەتى جوق. ەڭ باستىسى، ٴبىز ٴوزىمىزدىڭ ىشكى جان دۇنيەمىزگە ۇڭىلمەي باقىت ەلەمەنتىن جوعالتامىز.

«ٴبىز قاتتى ماڭىزدى بولماسا دا، بىردەڭەلەرمەن اينالىسىپ جۇرەمىز. بارا بارا جۇمىستاعى قاربالاستىڭ ٴوزى ٴمانسىز، بوس ارەكەت بولىپ شىعادى. اقىر سوڭىندا ماقساتسىزدىق پايدا بولىپ، ادامنىڭ پسيحولوگيالىق جانە فيزيولوگيالىق دەنساۋلىعى بۇزىلادى»، دەيدى يممورمينو-يان.

مەديتاسيا جاساپ كورگەن ادام ەشتەڭە ىستەمەي وتىرۋدىڭ قانشالىقتى قيىن ەكەنىن بىلەدى. ٴتىپتى، 30 سەكۋند تىنىش وتىرعانىمىزدىڭ وزىندە، ٴبىزدىڭ بىردەن تەلەفونعا ۇڭىلەتىنىمىز اقيقات.

11 زەرتتەۋ ناتيجەسىندە عالىمدار كوپشىلىگىمىزدىڭ ەشتەڭە ىستەمەي بوس وتىرعاننان گورى، ٴبىر ىسپەن اينالىسۋدى ٴجون كورەتىنىمىزدى انىقتاپتى. ال زەرتتەۋشىلەر بار بولعانى 6-15 مينۋت قانا وتىرۋدى سۇراعان. زەرتتەۋگە قاتىسۋشىلاردىڭ كوبى جاي وتىرعاننان گورى، جلەكتر توگىن باسقارسا دا، ٴبىر ىسپەن شۇعىلدانعاندى ٴجون كورىپتى.

ارينە، دەمالىس ماڭىزدى. ٴبىراق دەمالۋ ٴۇشىن ەشتەڭە ىستەمەۋ كەرەك دەگەن دە دۇرىس تۇسىنىك ەمەس. «دوستارىڭمەن سويلەسۋ، كىتاپ وقۋ، تازا اۋادا سەرۋەندەۋدىڭ دە كومەگى كوپ»، دەيدى يممورمينو-يان.

جۇمىس اراسىندا 15 مينۋت ٴۇزىلىس جاساساڭىز دا، دەمالىپ تۇرۋ ماڭىزدى. ال تازا اۋادا سەرۋەندەپ، بەلسەندى دەمالىستى ۇشتاستىرا ٴبىلۋ جۇمىس ونىمدىلىگىن ودان بەتەر ارتتىرادى. باستىسى، جوعارىدا ايتىلعانداي، دەمالىس دەگەن «ەشتەڭە ىستەمەي وتىرۋ» عانا ەمەس ەكەنىن، «بەلسەندى دەمالىستى» مەڭگەرۋ كەرەكتىگىن ەسكەرگەنىمىز ٴجون.

اعىلشىن تىلىنەن اۋدارعان التىناي قۋانىشبەك


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي