BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 364.95 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 416.99 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.55
استانا:

ەرتىس ٴوڭىرىنىڭ كەي اۋىلى تازا سۋعا جارىماي وتىر

فوتو: автор

پاۆلودار، baq.kz ٴتىلشىسى. پاۆلودار وبلىسى ەلىمىزدەگى ەڭ ٴىرى وزەن – ەرتىستىڭ بويىن جايلاسا دا، حالىقتى تازا اۋىزسۋمەن قامتۋ كەنجە قالعانداي. بۇگىندە وڭىردەگى 365 ەلدى مەكەننىڭ 25%-دان استامى عانا تازا سۋعا قول جەتكىزگەن. وسى كورسەتكىش بويىنشا ەرتىس ٴوڭىرى وزگە وبلىستارعا قاراعاندا ەلىمىزدە كوش سوڭىندا. بۇعان نە سەبەپ؟

ەلباسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ بيىلعى حالىققا جولداۋىندا تىرەك سانالاتىن اۋىلداردان باستاپ، رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالارعا دەيىنگى ٴتۇرلى ەلدى مەكەندەر ٴۇشىن وڭىرلىك ستاندارتتار جۇيەسىن ازىرلەۋ كەرەكتىگىن العا تارتتى. تاپسىرمانى ورىنداۋ ماقساتىندا اۋىل-ايماقتى اۋىزسۋمەن قامتۋ ٴۇشىن مەملەكەتتىك بيۋدجەتتەن 100 ملرد تەڭگە بولىنبەك. دەگەنمەن، كورسەتكىشكە قاراعاندا، قازىرگى ۋاقىتتا بۇل باعىتتا اتقارىلعان جۇمىستار ماردىمسىز كورىنەدى. ماسەلەن، قازىرگى تاڭدا ەرتىس اۋدانىنىڭ 17 بىردەي ەلدى مەكەنىن اۋىزسۋمەن قامتۋعا ٴتيىس بەلوۆود توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ جۇمىسى توقتاپ تۇر. 2 ملرد تەڭگەگە سالىنعان ستراگەتيالىق نىسان 10 جىل بويى سالىنعانى بىلاي تۇرسىن، ٴبىر جىل قولدانىستا بولعان سوڭ شارۋاسى بىتكەندەي كەيىپ تانىتتى. الدىمەن اۋدان ورتالىعىنىڭ 2300 اۋلاسىنا سۋ جەتتى.

دەگەنمەن، اۋدان تۇرعىندارى قولايلى ٴومىردىڭ يگىلىگىن ٴبىر-اق جىل كوردى. سول سەبەپتى، قازىرگى ۋاقىتتا اۋدانداعى بىرنەشە اۋىل حالقى تۇرمىستىق قاجەتتىلىكتەرگە ارنالعان سۋدى ەرتىستەن شەلەكتەپ تاسۋعا ٴماجبۇر. ال ىشەتىن سۋدىڭ ٴبىر قۇتىسى 25 تەڭگە تۇرادى.

قىزىلجارلىقتاردىڭ اشۋى

ەرتىس اۋدانىنا قاراستى قىزىلجار اۋىلىندا 400 اۋلا ٴۇي بار. بىلتىر اۋىزسۋعا «قول جەتكىزدىك» دەپ بوركىن اسپانعا اتقان حالىق بۇگىندە اشۋلى. جاعىمدى جاڭالىقتى ەستىگەن ساتتە اۋىل ازاماتتارى ۇيلەرىنە سۋ قۇبىرىن تارتىپ، باسپانالارىنىڭ ىشىنە جۋىنۋ بولمەلەرى مەن دارەتحانالارىن كىرگىزىپ العان. بۇل قۋانىش سۋ سەپكەندەي باسىلدى. بەلوۆود توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ جۇمىسى توقتاپ قالعاندىقتان، تۇرعىندار سۋدان قول ٴۇزدى.

قىزىلجار اۋىلدىق اكىمدىگىنىڭ مامانى دينارا اۋىلبايەۆانىڭ ايتۋىنشا، توپتىق سۋ قۇبىرى ىسكە قوسىلعاندا تۇرعىنداردىڭ تۇگەلى ۇيلەرىنە سۋ قۇبىرىن تارتىپ العان.

«ال تۇرمىسى تومەن 40 وتباسىعا كوممۋنيكاسيا قۇرىلىسىنا جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەر دەمەۋشىلىك كومەك كورسەتكەن. بۇگىندە اۋىلدا 1510 ادام تۇرادى»، - دەيدى دينارا اۋىلبايەۆا.

سەبەپ – تاريف

قيىندىقتىڭ تۋىنداۋىنا تاريف سەبەپ. اۋىلداعى اعايىن ٴۇشىن سۋدىڭ باعاسى تىم قىمبات. اۋداندىق تۇرعىن ۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ٴبولىمىنىڭ باسشىسى تولەش بەكباۋوۆتىڭ ايتۋىنشا، تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ جانە باسەكەلەستىكتى قورعاۋ كوميتەتىنىڭ پاۆلودار وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ بۇيرىعىنا سايكەس وسى جىلدىڭ ساۋىرىنەن باستاپ، سۋدىڭ تەكشە مەترى ٴۇشىن 380،97 تەڭگە كولەمىندە تاريف بەكىتىلگەن.

«ٴبىر تەكشە مەترى، ياعني مىڭ ٴليترى 381 تەڭگە. ناتيجەسىندە اۋدان اكىمدىگى جارتى عاسىر بۇرىن قولدانىستا بولعان سۋ قوندىرعىسىن قايتا ىسكە قوستى. حالىق بولاشاعىنا الاڭداعان ەل ازاماتتارى كەزىندە بۇل الىپ ينفراقۇرىلىمدى ساقتاپ قالعان. ال سۋ تاسۋشى قر اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ ەنشىلەس ۇيىمى «كازۆودحوز» كاسىپورنى مەن «eرتiس-كومسەرۆيس» جشس جەرگىلىكتى كوممۋنالدىق مەكەمەسىنىڭ قىزمەتتەرىن قوسا ەسەپتەگەندە سۋدىڭ باعاسى 500 تەڭگەنى قۇرايدى. بۇل اۋىل ازاماتتارى ٴۇشىن تىم قىمبات. «ەرتىس-كومسەرۆيس» تۇتىنۋشىلار ٴۇشىن 123،98 تەڭگەنىڭ ٴتاريفىن بەكىتكەن. وسى كاسىپورىننىڭ نەگىزگى تۇتىنۋشىلارى اۋىل تۇرعىندارى ەكەنىن ەسكەرگەن ٴجون»، - دەيدى تولەش بەكباۋوۆ.

فوتو: اۆتور

جاعدايدىڭ قالىپتاسۋىنىڭ نەگىزگى سەبەبى – بەلوۆود توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ مەملەكەت تاراپىنان سۋبسيديالاناتىن سۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى تىزىمىنە ەنگىزىلمەي قالۋى. سول سەبەپتى قازىرگى تاڭدا الىپ ستراتەگيالىق نىساننىڭ جۇمىسى توقتاتىلدى.

«بەلوۆود سۋ قۇبىرى رەسپۋبليكالىق رەەسترگە ەنگىزىلگەننەن كەيىن حالىق ٴۇشىن سۋدىڭ 1000 ليترىنە 40 تەڭگە كولەمىندە تاريف بەكىتىلەدى. بەلوۆود توپتىق سۋ قۇبىرىنىڭ قۇرىلىسىنا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ سۋ رەسۋرستارى تاپسىرىس بەرگەنى بەلگىلى. ينفراقۇرىلىم تارتىلا باستاعان ساتتە سۋ ٴتاريفىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن سۋبسيديالاۋ كوزدەلگەن. قولدانىستاعى قر «سۋ كودەكسىنىڭ» 135-بابىنا سايكەس مەملەكەتتىك قولداۋ تۇرلەرىنىڭ ٴبىرى حالىققا سۋ بەرۋ قۇنىن ارزانداتۋ قاراستىرىلعان»، - دەيدى تولەش بەكباۋوۆ.

مامانداردىڭ ايتۋىنشا، سۋبسيديا ماسەلەسى شەشىلمەيىنشە 13 مىڭنان استام اۋىل تۇرعىنى تىرشىلىك ٴنارىن وزەننەن الا بەرەدى. بۇل تۇرعىدا تاعى ٴبىر پروبلەما تۋىنداعان. كۇن كۇرت سۋىتىپ كەتسە، ماگيسترالدى جەلىلەردەگى سۋ قاتىپ قالۋى مۇمكىن. سالدارىنان قۇبىرلار جارىلۋى ابدەن مۇمكىن.

بەلوۆود توپتىق سۋ قۇبىرى ۋچاسكە باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى دميتريي دەنيسەنكونىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە سۋ قۇبىرلارىنىڭ ۇزىندىعى 100 شاقىرىمنان اسادى. ونىڭ جارتىسى سۋعا تولعان، قۇبىرلاردى بوساتۋعا ٴبىر ايداي ۋاقىت كەرەك.

بيىلعى جىلى «وڭىرلەردى دامىتۋ» باعدارلاماسى بويىنشا 37 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. كەلەر جىلى تاعى 42 جوبا ىسكە قوسىلىپ، 33 ەلدى مەكەن ورتالىقتاندىرىلعان اۋىزسۋ جۇيەسىنە قوسىلادى. وسىلايشا، 2020 جىلعا قاراي ەلدى مەكەندەردىڭ 51%-ىن ورتالىقتاندىرىلعان جۇيەمەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپاردا بار. ال 2022 جىلعا دەيىن 70%-عا جەتكىزۋ كوزدەلگەن.


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي