BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 374.47 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 421.43 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.54
استانا:

ناماز وقىمادىم دەپ ورازادان باس تارتۋعا بولمايدى – باس يمام ەكسكليۋزيۆ

فوتو: ашық дереккөзден

بۇگىنگى تاڭمەن بىرگە قاسيەتتى، راحىمى مول رامازان ايى كىردى. بۇل بارشا مۇسىلمان قاۋىمى وتىز كۇن ورازا تۇتىپ، ٴناپسى مەن تەرىس قىلىقتاردان ٴوزىن تىياتىن مەزگىلدىڭ كەلگەنى. وسى ورايدا، baq.kz ٴتىلشىسى «نۇر استانا» مەشىتىنىڭ باس يمامى، استانا قالاسىنىڭ وكىل يمامى اسقار مۇقانوۆپەن سۇحباتتاسىپ، ورازا جايىندا نەگىزگى سۇراقتارعا جاۋاپ الدى.

- ورازانىڭ ساۋابى جايىندا ايتىپ بەرىڭىزشى؟

- جالپى، ورازانىڭ ساۋابى شەكسىز. ويتكەنى، پايعامباردان جەتكەن ٴبىر حاديستە اللا تاعالا «ورازا مەن ٴۇشىن ۇستالعان نارسە، ويتكەنى، پەندە ٴوزىنىڭ كۇندەلىكتى ىشىپ-جەيتىن نارسەسىن، شاحۋاتىن تىيادى. سوندىقتان، ورازانىڭ ساۋابىن مەن ٴوزىم بەرەمىن» دەيدى. سول سەبەپتى ورازانىڭ ساۋابى مول. ويتكەنى، بۇل قيىن قۇلشىلىقتاردىڭ ٴبىرى. ەكىنشىدەن، ورازانىڭ پايداسى - پەندەنى كۇنادان تىيادى، ارعى دۇنيەدە اللانىڭ ازابىنان قالقان بولادى. سول ٴۇشىن مۇسىلماندار ورازا ۇستايدى. سونىمەن قاتار، ورازا ادامدى سابىرلىققا، قاناعاتشىلدىققا، شۇكىرلىككە، جومارتتىققا، يماندىلىق پەن ادامگەرشىلىككە تاربيەلەيدى. بۇل عىلىمي تۇردە دالەلدەنگەن نارسە. ٴبىر اي ورازا ۇستاعاننان كەيىن ادامنىڭ پسيحولوگياسى جاقسى جاققا قاراي وزگەرگەنىن پسيحولوگ ماماندار دالەلدەگەن. ورازانىڭ وسىنداي پايدالارى بار.

- ەل اراسىندا «وتىز كۇن ورازا تۇتۋ» دەگەن تىركەس بار. الايدا، سوڭعى جىلدارى ورازا مەرزىمى وتىز ەمەس، جيىرما توعىز كۇنمەن شەكتەلىپ كەلەدى. وسىنىڭ سەبەبىن ٴتۇسىندىرىپ بەرىڭىزشى.

- پايعامبار حاديسىندە كەلتىرىلگەندەي، اي 29 نە 30 كۇن بولادى. يسلام شاريعاتىنىڭ تۇسىنىگىندە 28 نەمەسە 31 دەگەن ۇعىم جوق، نە 29، نە 30 كۇن بولادى. سول سەبەپتى، كەي جاعدايلاردا اي 29 كۇنمەن شەكتەلىپ وتىرادى. ول اۋەلگى يسلام شاريعاتىندا نەگە سۇيەنەدى دەگەنگە كەلسەك، وندا تابيعي استرونوميالىق فاكتىلەرگە سۇيەنىپ، اي بەلگىلەيدى. اللا تاعالا قۇراندا «ايدى، جۇلدىزدى سەندەردىڭ كۇندەرىڭدى ساناپ، ايلارىڭدى بەلگىلەۋ ٴۇشىن جاراتتىم» دەيدى. سول سياقتى، مىسالى، رامازان ايىنىڭ كىرۋى قالاي؟ ەگەر، استرو-فيزيكالىق ۇعىممەن ايتار بولساق، شاعبان ايىنىڭ بىتەدى دە، جاڭا اي تۋادى. ونى رامازان ايى دەپ اتايدى. وسى اي كەيدە 29 كۇندە، كەيدە 30 كۇندە ٴبىتىپ قالادى. مىنە، وسى بويىنشا رامازان ايىنىڭ ۇزاقتىعى دا بەلگىلەنەدى.

- مۇسىلمان بالاسى ناماز وقىماسا دا، ۇستاعان ورازاسى قابىل بولادى ما؟ كەي كوپشىلىك «ناماز وقىماعان سوڭ، ورازانىڭ ساۋابى ماعان ەسەپتەلمەيدى» دەپ جاتادى. بۇعان نە دەيسىز؟

- جوق، ول دۇرىس ەمەس. ناماز ٴوز الدىنا قۇلشىلىق. پەندە اللادان ٴوز الدىنا ونىڭ ساۋابى مەن سىيىن الادى جانە ونى وقىماي قازا قىلعانى ٴۇشىن دە جاۋاپ بەرەدى. ورازا دا ٴوز الدىنا جەكە قۇلشىلىق. سوندىقتان، ناماز وقىماعان ادام، ورازا ۇستاسا، ورازانىڭ ساۋابىن الادى. ويتكەنى، مۇندا ونىڭ نيەتى تۇر، ىقىلاسى تۇر، سونىڭ جاساعان قۇلشىلىعى تۇر. اللا تاعالانىڭ ٴادىل سيپاتى بار، سول ادىلدىكپەن ونىڭ ورازاسىنىڭ قۇلشىلىعىن بەرەدى. سونىمەن قاتار، ورازا ارقىلى نامازعا جىعىلىپ جاتقان ازاماتتار بار. مىسالى، ورازا ادامدى رۋحاني بايىتادى، ىشكى جان دۇنيەسىن تازارتادى، اقىل-ويىن تۋرالىق پەن ادىلدىككە باعىتتايدى. سونىمەن ناماز باستاعاندار بار، سول سياقتى، ناماز وقىپ، ورازا تۇتۋعا كەلگەندەر. سول سەبەپتى، «مەن ناماز وقىمادىم، مەنىڭ ورازام قابىل بولمايدى» دەگەن جاڭساق پىكىر. البەتتە، ناماز وقىپ، ساۋاپتى ارتتىرعان ابزال. جالپى، ورازا ۇستاۋشى ادام، شاريعاتقا قارسى امالدان تىيىلۋى شارت. مىسالى، مەن ورازامىن دەپ، ٴبىراق، بۇرىنعى تىلىممەن، قولىممەن، كوزىممەن جاسالاتىن قاتەلىكتەردى جاساي بەرسە، ول ورازانىڭ ٴمانىن كەتىرەدى، ساۋابىن ازايتادى، تەك قانا شولدەپ، اشىعۋدىڭ امالىن جاساپ قالادى.

- ال تۇكىرىك جۇتۋ ورازانى بۇزادى ما؟

- تۇكىرىكتى جيناپ جۇتسا، وندا ورازا بۇزىلادى. ال، كەلگەن تۇكىرىكتى جۇتۋ ورازانى بۇزبايدى. وسى جەردە تۇكىرىككە قاتىستى ٴبىر كەڭەس ايتىپ كەتسەم دەيمىن. كىم كوپ تاماق جەپ قويسا، تۇكىرىك كوپ بولادى. اسىرەسە، قۇرعاق تاماق جەسە. سوندىقتان، تۇكىرىكتىڭ كوپ ٴبولىنۋىن قالاماسا، وندا سۋلى تاعام جەپ، سۋسىندى كوپتەپ ٴىشۋى كەرەك.

- اۋىز اشۋ جانە اۋىز بەكىتۋ دۇعاسىن ٴتىلىن بۇراپ قينالعانشا، قازاقشا وقىعاننىڭ ەش سوكەتتىگى جوق شىعار؟

- ارينە، بۇل جەردە ەندى ەكى ساۋاپ دەپ ايتساق بولادى. ٴدال پايعامبار (س.ع.س.) اۋزىن اشقانداي ەتىپ دۇعا وقۋ، ارينە، ساۋاپ. سەبەبى، ول پايعامبار (س.ع.س.) ٴسوزى، پايعامبار (س.ع.س.) سويلەسە، حاق سويلەيدى، ول قۇراننىڭ ٴتىلى. ساۋابى، باسقا تىلگە قاراعاندا ەرەكشە. ال، ەگەر، قيىندىق تۋدىرىپ، ٴتىلى كەلمەي جاتسا، وندا نيەت ەتىپ، قازاقشاسىن وقىسا، شاريعاتتا ەشقانداي تىيىم جوق. سول نيەتى، سول دۇعاسى قابىلدانادى.

- اۋىز بەكىتكەن كوپ ازامات، اسىرەسە، اتا-اجەلەرىمىز سارەسىنىڭ اسى دەپ تارىنى سۇتكە قايناتىپ جەپ جاتادى. بۇل كۇنى بويى توق ٴجۇرۋدىڭ كەپىلى دەيدى. جالپى، ورازا كەزىندە قانداي تاعامداردا باسىمدىلىق بەرگەن ٴجون؟

- جالپى، تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ ايتسام، شولدەتەتىن تاعام جەۋگە بولمايدى. ول دەنساۋلىققا دا زيان. شولدەتەتىن تاعام جەگەن سوڭ، اعزا سۋ سۇرايدى. ال، ٴسىز سۋ ىشە الماعان سوڭ، بۇل شولىشتەگى باسقا اعزالارعا زيانىن تيگىزەدى. سول سەبەپتى، تۇزى كوپ، قاتتى قۋىرىلعان، قۇرعاق تاعامداردان باس تارتقان دۇرىس. مەيلىنشە، كوپ شايناپ جەۋ كەرەك. بۇل تاماقتىڭ سۇننەتى. پايعامبارىمىز (س.ع.س.) «اسقازاندى سۋعا، تاعامعا، اۋاعا دەپ ۇشكە بولىڭدەر» دەپ ايتادى. ورازا ۇستاۋشى، داستارحانعا وتىرعان سوڭ، ەڭ الدىمەن سۋ ىشكەنى دۇرىس. سودان كەيىن بارىپ، تاماقتانسا، ول تاعام اسقازاندا اۋىلدىق تۋدىرمايدى دەپ جەڭىل قورىتىلىپ، باۋىرعا زاقىم كەلتىرمەيدى.

- «نۇر استانا» مەشىتى ەرتەڭ اۋىزاشار بەرگەلى جاتقان كورىنەدى.

- ٴيا، جىلعى ٴداستۇر بويىنشا استانا قالاسىنىڭ بارلىق دەرلىك مەشىتىندە اۋىزاشار بەرىلەدى. كەي مەشىتتەردىڭ جانىندا اسحانالارى بار نەمەسە شاتىر، كيىز ٴۇي تىگىپ، اۋىزاشار بەرەدى. ەرتەڭ «نۇر استانا» مەشىتىنىڭ الدىندا كۇندەلىكتى، ياعني 29 كۇن بويى 400 ادامعا اۋىزاشار بەرىلەدى. ونىڭ ىشىندە، الەۋمەتتىك جاعدايى تومەن وتباسىلار دا قامتىلادى.

- اڭگىمەڭىزگە راحمەت! نيەت قابىل بولسىن!


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي