BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары USD 352.54 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары EUR 415.15 BAQ.kz - Қазақстан жаңалықтары RUB 5.31
استانا:

ٴۇندىستان نە سەبەپتى ەلەكترونيكا قالدىقتارىنا قۇمار؟

بۇگىندە ٴۇندىستان ەلەكترونيكا قالدىقتارىنىڭ رەسمي ەمەس قوقىس جاشىگىنە اينالدى. ال موراداباد قالاسىندا كوپتەگەن حالىق ەلەكترونيكا قالدىقتارىن جيناپ كۇن كورىپ وتىر. ٴبىراق بۇل ساۋدانىڭ ٴقاۋىپتى جاعى بار ەكەنىن ولار ەسكەرىپ جاتقان جوق، دەپ جازادى baq.kz اقپارات اگەنتتىگى the guardian باسىلىمىنا سىلتەمە جاساپ.

جەرگىلىكتى حالىق ەلەكترونيكا قالدىقتارىن تەرىپ، ٴتىپتى ورتەنگەن قالدىقتاردىڭ وزىنەن مەتالل فراگمەنتتەرىن جينايدى. ايەلدەر مەن بالالار دا ەلەكترونيكا قالدىقتارىن شاشىپ، ىشىنەن التىن، كۇمىس، قالايى دەتالداردى سۇرىپتايدى.

مورادابادتاعى جەرگىلىكتى تۇرعىندار ٴقاۋىپتى ماتەريالدى ۋتيليزاسيالاۋ پروسەسىنە كۋا بولادى. نەگىزگى دەتالدار ٴبولىنىپ، دەمونتاج جاسالعان سوڭ قالدىق ورتەلەدى نەمەسە ۇساقتالادى، ٴتىپتى كەيدە حيميالىق قوسپالاردا ەرىتىلۋى مۇمكىن.

موراداباد قالاسىندا 900 مىڭ ادام ٴومىر سۇرەدى. بۇگىنگى تاڭدا بۇل قالا ەلەكتروندى قالدىقتاردى وڭدەۋدىڭ ورتالىعى رەتىندە تانىلعان.

ٴبىر ايتا كەتەرلىگى، ەلەكترونيكا قالدىقتارى ەكونوميكاسى كۇننەن كۇنگە جاندانىپ كەلەدى. ونىڭ ٴبىر سەبەبى – دامىعان مەملەكەتتەردەن ەكسپورتتالاتىن تاۋارلاردىڭ قۇرامىنداعى ماتەريالداردا جاتىر. بۇل اعىندى توقتاتۋعا بولا ما؟

ٴۇندىستاننىڭ عىلىم جانە قورشاعان ورتا ورتالىعىنىڭ بايانداماسىنا سەنسەك، 2008 جىلعى داعدارىستان كەيىن قورعاسىن مەن قالايى، جەز ٴوندىرىسى قاتتى سوققى العان. سۇرانىستىڭ تومەندەۋى مەتالل وڭدەۋ تاجىريبەسىنە حالىقتى كوپتەپ ارالاستىرىپ، ەلەكتروندى قالدىقتار مەن تاۋارلاردى قولمەن وڭدەۋگە اكەلگەن.

ٴبىر قىزىعى، مورادابادتاعى تۇرمىستىق تەحنيكا قالدىقتارىنىڭ 50%-نان استامىندا وسى قوسپالار كەزدەسەدى. كۇنىنە كەلىپ تۇسەتىن 9 مىڭ توننا قالدىق وندىرىسىنە بۇگىندە مىڭداعان جۇمىسشىلار جۇمىلدىرىلعان. ولار كۇنىنە 1 – 3 دوللار كولەمىندە جالاقى الادى.

ەلەكترونيكا قالدىقتارىن وڭدەۋ نەگىزىنەن رامگانگا وزەنىنىڭ ۇستىندەگى كوپىر ماڭىنداعى مۇسىلماندار اۋدانىندا ورنالاسقان. تاۋارلار اعىنىن باقىلاۋشى ەرلەر ەلەكتروندى قالدىقتار كەلگەندە ولاردى قابىلداپ الادى. ال جەرگىلىكتى حالىقتىڭ ايتۋىنشا، پوليسيا مەن اتالعان توپ اراسىندا بەلگىلى ٴبىر كەلىسىم جاسالعان. ياعني، بۇل پروسەسكە بوتەن ەشكىم باقىلاۋ جۇرگىزە المايدى. حالىقتىڭ ايتۋىنشا، پوليسيا ەلەكتروندى قالدىقتاردى ساتۋشىلاردان اقشا مەن تاۋار الىپ وتىرعان. ٴوز كەزەگىندە بيزنەسىن ساقتاپ قالعىسى كەلگەن توپ ول شارتتارعا دا كەلىسكەن.

قورعاسىن مەن قالايى، جەز ٴوندىرىسى ەلەكتروندى قالدىقتارعا قاتىستى جۇمىستى اناعۇرلىم جەڭىلدەتكەن. بۇل مەتالداردى ٴوندىرۋ ٴۇشىن جوعارى تەمپەراتۋرا قاجەت ەتىلەتىنى تۇسىنىكتى. سول ارقىلى جينالعان مەتالدار قۇيماسى جاسالعان.

تەلەفون مەن كومپيۋتەرلەردىڭ بولشەكتەرى ورتەنگەن سوڭ مەتالدار پلاستماسسادان اجىراتىلادى. ەرىتىلگەن قالدىقتار تازارتىلىپ، سۋمەن جۋىلادى. ودان كەيىن ارنايى پەشتە مەتالدار قۇيماسى جاسالادى.

مەتالدار ىشىندە ەڭ كوپ وندىرىلەتىنى – مىس. قالدىقتاردان جيناپ الىنعان بۇل مەتالل قايتادان وندىرىسكە ساتىلادى. ونىڭ نارىقتىق باعاسىنىڭ تىم جوعارى بولۋىنان التىن، پلاتينا سەكىلدى باسقا دا قىمبات مەتالداردى ٴوندىرۋ دەڭگەيى تومەن.

ەلەكتروندى قالدىقتاردىڭ مۇنداي يندۋسترياسى «قۇتقارىلعان كاپيتاليزم» اتاۋىنا ساي كەلەدى. ياعني، بايلىققا از كاپيتال سالىنىپ، باقىلاۋ مەن رەتتەۋ دەڭگەيى دە كوپ قاجەت ەتىلمەيدى. راسىمەن دە، بۇل ٴوندىرىس مورادابادتاعى جەرگىلىكتى حالىقتىڭ ەڭبەگىن پايدالانادى. كوپتەگەن وتباسىلار ناشار جاعدايدا ەڭبەك ەتۋگە ٴماجبۇر. مۇنداي زاڭسىز ەكونوميكا كاپيتاليستىك كاسىپورىندار ٴۇشىن ٴتيىمدى بولىپ وتىر.

حالىقارالىق ستاندارت جوق بولعاندىقتان، ٴقاۋىپتى ٴارى توكسيندى قالدىقتاردى شەكارادان اسىرۋ دا قيىن بولماي وتىر. بۇعان سونداي-اق قالدىقتار ساۋداسىمەن اينالىساتىن، قالدىقتاردى قايتا وڭدەيتىن ورىندار دا سەپتىگىن تيگىزىپ جاتىر.

ٴبىر ايتا كەتەرلىگى، ە-قالدىقتار سۋبكونتيتەنتكە زيان تيگىزەدى. ەلەكتروندى قالدىقتاردىڭ دامىعان مەملەكەتتەردەن جەتكىزىلەتىنى دە ونىڭ ارتۋىنا اسەر ەتىپ وتىر. مۇنداي قالدىقتاردى وڭدەۋ مەن ۋتيليزاسيالاۋعا ٴۇندىستانداعى ارزان جۇمىس كۇشى تارتۋى دا مۇمكىن.

ٴبىرىنشى الەمنەن ٴوندىرىستىڭ ٴقاۋىپتى قالدىقتارىن ٴۇشىنشى الەمگە جىبەرۋدى باقىلاۋ وتە قيىن. سونداي-اق زاڭسىز ارەكەتتەر دە ارتپاسا، ەش تىيىلار ەمەس.

اعىلشىن تىلىنەن اۋدارعان التىناي قۋانىشبەك


ٴبىزدىڭ telegram-پاراقشامىزدا قازاقستاننىڭ ماڭىزدى جاڭالىقتارى. جازىلىڭىزدار!

كوممەنتاريي