USD 335.71 EUR 357.36 RUB 5.23
استانا:

ۇستازىڭىز عالامتور بولسا....

پىشاق پەن وتتىڭ پايداسى مەن زيانى، جاقسى تۇسى مەن جامان جاعى سەكىلدى قازىرگى تاڭدا وي ەلەگىنەن وتكىزۋدى قاجەت ەتپەي، تەك اتالعان دۇنيەلەردى «ٴوز شەگىندە عانا قولدانسا جاقسى» دەگەن جاۋاپتى ٴوز ىشىمىزدەن قايتالاپ قويا بەرەمىز. وسىنداي ماسەلەلەردەن كۇردەلىرەك بولعان، بۇتىندەي ەلدىڭ تاعدىرى، قوعامنىڭ اۋىزبىرشىلىگىنە كەرى اسەرىن تيگىزىپ جاتسا دا، جەتكىنشەك ۇرپاعىمىزعا «وسىلار تىنىش بولسىن» دەگەن جەلەۋمەن قولدارىنا شەكاراسىن كورسەتپەي قارۋ ۇستاتىپ جاتقانىمىزدى سەزبەي كەلەمىز. ول قانداي قارۋ دەسەڭىز – بىلىمسىزگە بەرىلگەن عالامتور. ستاتيستيكا مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك، ەلىمىزدىڭ 13 ميلليون تۇرعىنى كەز كەلگەن ۋاقىتتا عالامتور كەڭىستىگىنە كىرىپ، اقپارات الۋىنا مۇمكىندىك العان. ياعني، جاستاردىڭ بارلىعى دەرلىك عالامتورعا (ينتەرنەتكە) كىرەدى. قۋانارلىق جايت، زاماناۋي جاڭالىقتاردى دەر كەزىندە الدى دەپ جار سالامىز. الايدا بۇل جۇيەنى قولدانۋ الەمگە «كيبەرتەرروريزم»، «كيبەرسوعىس» دەگەن تۇسىنىكتەردىڭ بەرگى باسى 11، ارعى باسى 18 جاسار قىزىن اياماي، «ٴدىنىڭ ٴۇشىن سوعىس» دەپ لاڭكەستەرگە دەپ بەرە سالعان اكە دە وسى عالامتوردان كەلگەن بالەكەتتىڭ اسكەرىنە اينالعانىن ٴبىرى بىلسە، ٴبىرى بىلمەيدى. سىزدە «عالامتور سونىمەن پايدالى ما، الدە زيان با؟» دەگەن وي تۋىنداعان بولسا، تومەندەگى سۇراقتاردىڭ ەڭ قۇرىعاندا ەكەۋىنە «ٴيا!» دەپ جاۋاپ بەرىپ كورىڭىز: 1.قانداي اقپاراتتى «تەرروريست جانە ەكسترەميستتىك» دەپ تانۋعا بولاتىنىن بىلەسىز بە؟ 2.قانداي سايتتاردان دۇرىس ٴدىني اقپارات الۋعا بولاتىنىن بىلەسىز بە؟ 3.قانداي قوسىمشالاردى قولدانىپ، عالامتور بەتىنە شىعاتىن «جاعىمسىز» جارنامالاردى الىپ تاستاۋعا بولاتىنىن بىلەسىز بە؟ ەگەر ەكى جاۋابىڭىز «ٴيا» بولسا، ٴتۇسىنىڭىز، عالامتوردى پايدالانۋ شەكاراسىن ٴسىز تولىق بىلمەيسىز. ٴوزىڭىز مەڭگەرمەگەندى بالالارىڭىزعا بەرەر مە ەدىڭىز؟ ادام بالاسى تۋىلعالى بەرى ىزدەنىسكە، تانىم پروسەسىنە قۇشتار كەلەدى. ولاردا دۇنيەگە كەلۋدەن باستاپ، وتكەننەن كەيىنگى ٴومىر جونىندە ويلار كەلە باستايدى. وسىنداي ساتتەردە اتا- انا بەرە الماعان جاۋاپتاردى بالا وزىنە «جاقىن» بولعان عالامتور بەتتەرىنەن ىزدەي باستايدى. وسىنداي ساتتەردى كۇتەتىن راديكالدى، جات اعىم مۇشەلەرى، ٴتۇرلى سەكتالاردىڭ وكىلدەرى، ٴداستۇرلى ەمەس اعىم مۇشەلەرى سايتتار مەن الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى ٴوزىنىڭ ۇيىمىنا تارتۋعا (رەكرۋتينگ) ابدەن داعدىلانعان. وندا ٴتۇرلى پسيحولوگيالىق، ساناعا اسەر ەتەتىن سۋرەتتەر، بەينە، اۋديوجازبالار، ماتىندەر ارقىلى سالت-داستۇردەن قاشىقتاتاتىن، حالىقتىق عۇرىپ پەن ادەتتەن جيىركەندىرەتىن، ٴتىپتى اتا-اناسىن «كاپىر» دەپ ايتقىزۋعا يتەرمەلەيتىن «ۇستازسىماقتار» بار ەكەنىن ەسكەرتەمىز. ەگەر دە ٴدىني سۇراقتارعا جاۋاپتى رەسمي تىركەلگەن مەكەمەلەردەن الۋعا وزىڭىزگە بەلگىلى سەبەپتەر كەدەرگىلەر بولسا، تومەندەگى سايتتاردان عانا الۋعا كەڭەس بەرەمىز: 1. muftyat.kz – رەسمي تىركەلگەن قازاقستان مۇسىلماندارى ٴدىني باسقارماسىنىڭ (قمدب) سايتى. 2. old.muftyat.kz/kz/partner – قازاقستان رەسپۋبليكاسى كولەمىندە قىزمەت ەتىپ جاتقان قمدب-نىڭ وكىلدىكتەرىنىڭ سايتتارى (تىزىمدە – 22 سايت بار). 3. aqmeshit.kz – قىزىلوردا وبلىسىنىڭ «اقمەشىت - سىرداريا» ورتالىق مەشىتىنىڭ رەسمي سايتى. سايت ارقىلى مەشىت قىزمەتكەرلەرىنە سۇراق قويساڭىز بولادى. 4. dzo.kz – ٴدىن ماسەلەلەرىن زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ رەسمي سايتى.

قۋانىشبەك راحمەتوۆ، قىزىلوردا وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ ٴدىن ماسەلەلەرىن زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ قازالى اۋدانى بويىنشا مامانى.

كوممەنتاريي0

ۆاش كوممەنتاريي بۋدەت وپۋبليكوۆان پوسلە مودەراسيي