USD 334.89 EUR 361.61 RUB 5.28
استانا:

ازامات اسۋى

وتباسىنىڭ تۇڭعىشى دۇنيەگە كەلگەندە بالميا – انا، تولەۋباي – اكە اتانىپ، شاڭىراق شاتتىققا كەنەلدى. ەرلى-زايىپتىلار العاشقى بوپەلەرىن ۇلكەندەردەن تىعىلا ايمالادى. تولەۋباي – كوتەنتاۋىپ اتانىڭ جەتىنشى ۇرپاعى. ەل ىشىندە ەڭبەكقورلىعىمەن ەرەكشەلەنگەن، اقكوڭىل جىگىت. بالميا – دوسىمحان ەسىمدى ابىز قارتتىڭ ۇكىلەپ وسىرگەن جالعىز قىزى. قارتتار جاعى كوپتەن كۇتكەن نەمەرەلەرىن يىسكەپ، ەمىرەنگەندە وسى قۋانىشقا جەتكىزگەن جاراتقانعا مىڭ شۇكىر ايتتى. دوسىمحان اتانىڭ سەكسەن جاسقا كەلگەندە كورگەن العاشقى نەمەرەسى ٴومىرىنىڭ بار قىزىعى ەدى. قاريانىڭ جان دۇنيەسى نۇرلانىپ، قۋانىشى جۇزىنەن بايقالىپ، قىزىلشىرايلانىپ سالا بەردى. كوپشىلىك تە سۇيەگى اسىل قاريانىڭ تىلەگىن قابىل ەتكەن اللاعا مىڭ شۇكىرشىلىك ەتىپ، ٴسابيدىڭ ەسىمىن قويۋ قۇرمەتىن ناعاشى اتاسىنا ۇسىندى. «سەكسەنگە كەلگەندە كورگەن كوزقۋانىشىم. بالامنىڭ ەسىمىن سەكسەمباي قويامىن.
ۇرپاعىما پەيىلىم ەرەكشە ٴتۇستى. كورگەن بەينەتىمدى ەمەس، جاسىمدى بەرسىن. ەلىنە ەلەۋلى، حالقىنا قالاۋلى ازامات بولسىن»، – دەپ باتا بەردى ابىز قارت شاراناعا.

سەكسەمباي ەلگەزەك بولىپ ٴوستى. ۇلكەن-كىشىمەن بىردەن ٴتىل تابىسا كەتەتىن اقكوڭىل. ادامدى الالاۋدى بىلمەيدى. باستاعان ٴىسىن سوڭىنا دەيىن جەتكىزبەي قويمايتىن تاباندى بولدى. وتباسىنىڭ تۇڭعىشى بولعاندىقتان وزىنەن كەيىنگىلەردى تاربيەلەۋدى، اۋلەتتىڭ اتىن شىعارۋدى، ەل-جۇرتتىڭ كەرەگىنە جاراپ، ناردىڭ جۇگىن ارقالاۋدى موينىنا العان. وز-وزىنە قويعان تالاپ پەن جاۋاپكەرشىلىك ازاماتتى ابىروي بيىگىنە كوتەردى. ادامعا باق تاباننان باستاپ قونادى. تابانىنا باق قونعان بالا قۇلدىراڭداپ، ەڭبەكقور بولىپ وسەدى. كورسەم، بىلسەم، كەرەكتىسىن بويىما سىڭىرسەم دەپ تىنىم تاپپايدى. جاقسى ىسكە قۇشتار كەلەدى. سولايشا تالاپتى ەرگە نۇر جاۋادى. سەكسەمباي بەكىشوۆ ويىنا العان ٴىسىن بۇگە-شىگەسىنە دەيىن مەڭگەرەتىن ەرەكشە قاسيەتىمەن ەرەكشەلەندى. ول ەڭبەك جولىن سارقان اۋدانىنا قاراستى نوۆوپوكروۆكا اۋىلىندا جۇمىسشى بولۋدان باستادى. ۇجىمشاردىڭ باسشىسى جاس جىگىتتى شارۋاشىلىقتىڭ كەز كەلگەن جۇمىسىنا جۇمسايتىن. بىردە استىق ەگۋگە قولعابىس ەتسە، بىردە مال شارۋاشىلىعىنا كومەككە بارادى. سەكەڭ قاي جۇمىسقا بارسا دا تىڭعىلىقتىلىعىمەن ەرەكشەلەنەتىن. بەرىلگەن تاپسىرمانى تالاپقا ساي ورىنداپ، ناتيجەسىن باسشىعا كەلىپ باياندايدى. ناعىز كومسومول، پارتيانىڭ قولعاناتى. ەڭبەكقور جىگىت بىردەن ٴوز ورتاسىندا بەلسەندىلىگىمەن كوزگە تۇسە باستادى. قانداي جۇمىستى قولعا السا دا دوڭگەلەنتىپ اكەتەتىن ەپتىلىگىمەن تانىلدى. وسىلايشا تاسى ورگە دومالاپ كەلە جاتقان جىگىت 1975 جىلى اسكەر قاتارىنا الىندى. وتان الدىنداعى بورىشىن ابىرويلى اتقارعان بوزبالا وسكەن ورتاسىنىڭ ىستىق-سۋىعىنا ٴتوزىمتال، كونبىس ازامات بولىپ ورالدى. ٴبىر جاقسىسى، اسكەردە كولىكتى جۇرگىزۋدى مەڭگەرگەن ەدى. بۇزىلعان كولىكتى جوندەۋگە كەلگەندە الدىنا جان سالمايدى. اۋىلعا ورالعان سوڭ بار بىلگەنىن ەل يگىلىگى ٴۇشىن پايدالانۋدىڭ دا ٴساتى ٴتۇستى. قانعا سىڭگەن ادەتىمەن بىردەن ەڭبەككە ارالاسۋدى ويلادى. ۇيەلمەلى-سۇيەلمەلى وتباسىنىڭ تۇڭعىش ۇلى اتا-اناعا قولعابىس ەتۋدى كىشكەنتاي كەزىنەن ساناسىنا ٴسىڭىرىپ وسكەن ەدى. سول وي-ارمانىن وتەۋ ٴۇشىن «ەنەرگيا» ۇجىمشارىنداعى ماشينا-تراكتور ستانسىسىنا بارىپ، كولىك تىزگىنىن ۇستادى. اۋىلدا قىسى-جازى دەمالىس دەگەن جوق. جىل بويىنا بىتپەيتىن شارۋا. كوكتەمدە شاما-شارقىنشا جوندەۋدەن وتكىزىپ العان كولىك جىل بويى توقتاماۋى ٴتيىس. تۇقىم تاسىمالداۋ، استىق ەگۋ، جازدا مال ازىعىن دايىنداۋ، كۇزدە جيىن-تەرىنگە كومەكتەسۋ، قىستا شالعاي جاتقان قىستاقتاعى مالشىلاردىڭ كەرەك-جاراعىن جەتكىزۋ، ٴتورت تۇلىكتى جەمشوپسىز قالدىرماۋ جۇرگىزۋشىلەردىڭ مىندەتى.
بوران سوعىپ كەتتى، جول لايساڭ، اق جاۋىننىڭ استىندا قالامىن دەگەن سىلتاۋلاردى ايتۋ سەكسەمباي تولەۋباي ۇلىنا جات. ساناۋلى كولىكتىڭ بىرىنە مىنگەن ەكەن، ۇجىمشاردىڭ بار شارۋاسىنا اتسالىسۋ پارىز. باسشىلىق ايتتى، بۇلجىتپاي ورىنداۋى ٴتيىس.
قازاقي ۇعىمدا «ماڭدايعا جازىلعان» دەگەن ٴتامسىل بار. سەكەڭ دە شىر ەتىپ دۇنيەگە كەلگەندەگى بۇيرىق بويىنشا كوپتىڭ ىشىنەن ٴوز تەڭىن تاپتى. بىردە ٴوزى قاتارلى جاستار ۇيىمداستىرعان بي كەشىنە بارعان ەدى. سول جەردە مەكتەپتە وزىمەن بىرگە وقىعان ٴاليا ەسىمدى قىزدى كەزدەستىردى. باسىندا ەكەۋى اتا-انالارىنىڭ قۇدا بولامىز دەگەن سەرتىن ازىلگە اينالدىرىپ، قالىڭدىق پەن كۇيەۋ جىگىتپىز دەپ قالجىڭداسىپ جۇرەتىن. ٴبىراق ويىننىڭ سوڭى لاۋلاعان ماحاببات وتىنا اينالارىن ول كەزدە ەكەۋى دە سەزبەپ ەدى. الدە، ايتقاندارىن پەرىشتە قولداپ جىبەردى مە، ايتەۋىر ەكەۋى كۇن ساناپ بىر-بىرىنە باۋىر باستى. سەكەڭ ٴاليانىڭ اق ٴجۇزىن كورمەسە ساعىناتىن كۇيگە ٴتۇستى. اڭقىلداعان، قۇربىلارىنىڭ ورتاسىندا شوقتىعى بيىك تۇراتىن ٴاليا كەز كەلگەن جاننىڭ ارمانى. اسىرەسە، اۋىل قاريالارى مىنەزى اشىق، ۇلكەن-كىشىگە سىي-قۇرمەت كورسەتەتىن، اقىلدى قىزدى كەلىن ەتىپ تۇسىرسەك دەپ ارماندايتىن. تاربيەلى قىزدان جاقسى كەلىن، ۇلاعاتتى انا شىعاتىنىن قارتتار سول كەزدە-اق سەزگەن. ٴبىراق بۇيىرعان الىپ، اققۋدىڭ كوگىلدىرىندەي ادەمى قىز ٴاليا سەكسەمباي بوزبالانىڭ قولىنا قوندى. بالميا انا تۇڭعىش كەلىنىن باق-قۇسىنا بالادى. ٴتولىنىڭ باسى – تەكتى جەردەن قىز الدى. قازاقتا: «الدىڭعى اربا قالاي جۇرسە، سوڭعى اربا سولاي جۇرەدى»،– دەگەن قاعيدا بار. قۇدالارى دا ەلگە سىيلى جاندار. ٴورىسى كەڭەيىپ، تولەۋباي اعا ەكەۋى قۇدا-قۇداعي اتاندى. ٴاليا وتباسىنداعى مەيىرىم مەن شاپاعاتتىڭ قاينار كوزىنە اينالدى. پايعامباردىڭ حاديسىندە: «جاقسى جار كۇيەۋىنىڭ عۇمىرىن ەكى ەسە ۇزارتادى»، – دەپ جازىلعان. ٴاليا شاڭىراقتىڭ وتىن مازداتا جاقتى. جارىنىڭ جاعدايىن جاسادى. ٴاليانىڭ كەڭپەيىلىنە جۇرەك جىلىپ، داستارقانىنا دارقاندىق دارىپ، مەيىرىمىنە دوس-جاران سۋسىندادى. سەكەڭ جاستىق شاعىن ەسكە الا وتىرىپ، ەڭ ٴبىر ۇمىتىلمايتىن وقيعانى ەسكە الدى. سول سەكسەنىنشى جىلداردىڭ باسىندا شارۋاشىلىققا جاڭادان «زيل –130» كولىگى الىنادى. ەلدىڭ ٴبارى الاڭداۋلى. كولىك كىمگە تيەدى ەكەن؟ قالىپتاسقان زاڭدىلىق بويىنشا، ماشينا وزات جانە كولىكتى كۇتىپ ۇستايتىن جۇرگىزۋشىگە بەرىلۋى ٴتىيس. باسقارما باسشىسىنىڭ ۇيعارىمى بويىنشا سۋداي جاڭا «زيل» اۆتوكولىگى سەكسەمباي بەكىشەۆتىڭ تاقىمىنا تيەدى. سول كەزدە جۇرگىزۋشىنىڭ قۋانىشىندا شەك بولمادى. «جۇك كولىگىنە ەمەس، ٴوزىمدى ۇشاققا وتىرعانداي سەزىندىم. ەڭسەم كوتەرىلىپ، ماڭدايىمنان جەل ەسىپ شىعا كەلدى. ابىروي دەگەن ٴبىر كۇندە ارتادى ەكەن. كولىكتەن تۇسكىم كەلمەيدى. باسقالارعا شەكەمنەن قارايمىن. ماشينا – مەنىڭ بەدەلىمدى اسىردى. جۇمىستان كەيىن گاراجعا قويعان سوڭ، تاستاپ كەتكىم كەلمەي ٴبىراز ۋاقىت اينالشىقتاپ جۇرەمىن. بۇل دا مەنىڭ تاپسىرمانى بۇرىنعىدان دا ىنتامەن اتقارۋىما سەپتىگىن تيگىزدى»، – دەيدى ول البىرت شاقتىڭ قىزىعىمەن ٴبولىسىپ. بۇل كەزدە سەكەڭنىڭ باعىتى ايقىندالىپ، پارتيا قاتارىنا ٴوتىپ، ماشينا، تراكتور ستانسىسىنىڭ باستاۋىش پارتيا ۇيىمىن باسقارعان ەدى. تاجىريبەلى مامان قىزمەت باسپالداعىمەن كوتەرىلىپ، تابانعا قونعان باق كەۋدەگە جەتتى. سول كەزدەگى زاڭدىلىق بويىنشا، ەڭبەكتە ٴوزىن كورسەتكەن، ەل سەنىمىن اقتاعان ازاماتتار جوعارى پارتيا مەكتەبىنە وقۋعا جىبەرىلەتىن. سەكسەنىنشى جىلداردىڭ سوڭىنا تامان سەكسەمباي بەكىشوۆ الماتى جوعارى پارتيا مەكتەبىنە تىڭداۋشى رەتىندە جىبەرىلدى. ماڭدايى جارقىراعان سەكەڭ ٴوز ورتاسىندا بەدەلدى ەدى. سول جەردەگى جاستاردىڭ وزدەرى سايلاپ العان اقىلشىسى، كەڭەسشىسى بولاتىن. وسىنى بايقاعان پارتيا جەتەكشىلەرى ۇيىمداستىرۋشىلىق قاسيەتى جوعارى جىگىتتى تىڭداۋشىلاردىڭ كوشباسشىسى ەتىپ سايلادى.
كوشباسشىنىڭ نەگىزگى مىندەتى – ەلدەگى ساياساتتى ۇستانىپ، زامانداستارىن سوڭىنان ەرتە ٴبىلۋى ٴتيىس. ٴتىپتى اتقارۋ كوميتەتىن باسقارۋشىلاردىڭ ٴوزى كوشباسشىنى شاقىرىپ، جاستاردىڭ بەتالىسىن، ارمان-تىلەگىن ٴبىلىپ وتىراتىن. سەكسەمباي تولەۋباي ۇلىنىڭ ۇيىمداستىرا بىلەتىن قاسيەتى تانىلىپ، ارى قاراي ٴبىلىم الۋىنا مۇمكىنشىلىك جاسالدى. پارتيا مەكتەبىنە ٴتۇسىپ، كەيىننەن قازاقستان مەنەدجمەنت، ەكونوميكا جانە بولجاۋ ينستيتۋتىندا وقىپ، ٴبىلىم الدى. مىنە، وسى جىلدارى قوساعى ٴاليا وتباسىن ۇستاپ، بالا-شاعاعا ٴوزى يە بولدى. ايگۇل، سايا، الماس ەسىمدى ٴۇش بالا بىرىنەن كەيىن ٴبىرى ومىرگە كەلىپ، شاڭىراعى كەڭەيە ٴتۇستى.
ول ٴوزى تۋىپ-وسكەن، كۇشىن سالا ەڭبەك ەتكەن سارقان اۋدانىنا باسشىلىققا باردى. اۋىلشارۋاشىلىعى شاتقاياقتاپ، كاسىپكەرلىك قۇرىلماي تۇرعان كەزدە اۋداننىڭ جەتەكشىلىگىن قولعا الۋ، ارينە، تىنباي ەڭبەكتەنۋدى قاجەت ەتتى. شارۋا قوجالىقتارى جاڭادان قۇرىلىپ جاتقان كەز. جەكەمەنشىكتەرگە ماماننىڭ كەڭەسىن بەرگىزۋ كەرەك. جەر يگەرۋدىڭ قىر-سىرىن، اۋىسپالى ەگىس جۇيەسىن ساقتاۋ بارىسىندا ٴالسىن-السىن سەمينارلار ۇيىمداستىرىلدى. جيىن-تەرىن كەزىندە تەحنيكا تاپشىلىعى سەزىلدى. اسىرەسە، كەش جينالاتىن ماقسارى وسىمدىگى تەحنيكانىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن قاردىڭ استىندا قالىپ جاتتى. نە ىستەۋ كەرەك؟ ليزينگكە تەحنيكا الۋدان باسقا امال جوق. وعان بارلىق شارۋانىڭ كۇشى جەتە بەرمەيدى. باقۋاتتى قوجالىقتار زاماناۋي كومباينداردى الىپ، پايدالانىپ ەدى، دالا جۇمىسىنا وتە ٴتيىمدى ەكەن. تۇقىمدى ٴوزى سەبەدى، جەردى قوپسىتادى، ٴونىمدى تۇپتەيدى، سوڭىندا جيىن-تەرىندى اتقارادى. باسقالار دا وسىنداي تەحنيكا الۋ ٴۇشىن بىرنەشە شارۋاشىلىقتى قوسىپ، ىرىلەندىرۋگە تۋرا كەلدى. ايتپەسە، ۇساق شارۋالارعا بانك نەسيە بەرمەيدى. ليزينگتىك كومپانيالار دا كەپىلگە جىلجىمايتىن مۇلىك سۇرايدى. وسىلايشا بىرنەشە قوجالىقتى قوسۋ ارقىلى ٴىرى شارۋاشىلىقتار قۇرىلدى. جەر كولەمى ۇلعايىپ، مال باسى كوبەيگەن سەرىكتەستەرگە قايتا وڭدەۋ كاسىپورىندارى كەرەك بولدى. ەندى اۋداندا كلاستەرلىك ٴادىستى جانداندىرۋ مىندەتى تۇردى. ناتيجەسىندە، سارقاندا نان زاۋىتى، ەلەكتر ستانسىسى، ماي سىعاتىن سەح، تاعى بىرنەشە ٴىرىلى-ۇساقتى كاسىپورىن ىسكە قوسىلدى. بۇل – كوپتەگەن ادامدى جۇمىسپەن قامتۋعا نەگىز بولدى. مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋ بارىسىندا ەتتى-سۇتتى باعىتتاعى ٴىرىقارا كوپتەپ الىندى. سونىڭ ناتيجەسىندە، بەس سيىرعا شىعاتىن شىعىن ٴبىر سيىرعا عانا شىعىپ، مالدان الىناتىن ٴونىمنىڭ كولەمى مەن ساپاسى ارتتى.
شالعاي جاتقان اۋداندا مادەنيەت وشاقتارىن جانداندىرۋ ۋاقىت كۇتتىرمەس ماسەلە ەدى. مۇحامەتجان تىنىشپايەۆ، مۇقان تولەبايەۆ، ەركەعالي راحماديەۆ، مۇحتار ارىن، قۇمان تاستانبەكوۆ، كاكىمجان قازىبايەۆ شىققان ولكەنىڭ مادەني مۇراسى جانداندىرىلدى. مۇقان تولەبايەۆتىڭ مۇراجايىن قايتا جوندەۋدەن وتكىزدى. مۇحامەتجان تىنىشپايەۆتى ماڭگى ەستە قالدىرۋ بارىسىندا ەسكەرتكىش ورناتىلدى. قويلىق اۋىلىندا كاكىمجان قازىبايەۆقا ارنالىپ تۇعىر قويىلدى.
اۋداندا العان تاجىريبە وبلىستاعى كاسىپكەرلىك پەن اۋىلشارۋاشىلىعى سالاسىن باسقارعاندا كوپ سەپتىگىن تيگىزدى. وبلىس اگرارلى ولكە بولعاندىقتان سەكسەمباي بەكىشوۆكە اۋىلشارۋاشىلىعى باسقارماسىن باسقارۋدى تاپسىرعاندا موينىنا قىرۋار شارۋا جۇكتەلدى. ٴتول داقىل قانت قىزىلشاسىن قايتا ٴوسىرۋدىڭ جاۋاپكەرشىلىگى شاش ەتەكتەن. بۇل جونىندە وبلىس باسشىسى اماندىق باتالوۆ باسقارما باسشىسىنا ناقتى تاپسىرما بەردى.
– بيىل قىزىلشا شارۋاشىلىعىنىڭ جۇمىسىن باقىلايتىن ارنايى توپ قۇردىق. ولار ٴداننىڭ سەبىلگەنىنەن باستاپ، قالاي كۇتىلگەنىن، جيىن-تەرىننىڭ ۇيىمداستىرىلۋىن نازاردا ۇستايدى. جىل سوڭىندا باقىلاۋشىلار شارۋاشىلىقتىڭ قانت قىزىلشاسىن كۇتىپ-باپتاۋعا قالاي ٴمان بەرگەنىن ساراپتايدى. سونىڭ نەگىزىندە ٴتاتتى ٴتۇبىر وسىرۋشىلەرگە سۋبسيديا بەرىلەدى. القاپتىڭ ٴار گەكتارىنا 60 مىڭ تەڭگە جانە ٴار تونناعا سۋبسيديا بەرۋ قاراستىرىلدى. بيىلعى جوسپارىمىز بويىنشا ٴار گەكتاردان ورتا ەسەپپەن 300 سەنتنەردەن ٴونىم الۋدى ماقسات تۇتىپ وتىرمىز. سوندا 120 مىڭ توننا قانت قىزىلشاسى ٴوسىرىلۋى ٴتيىس. بۇل كولەم وبلىسىمىزدى قانتپەن قامتۋعا جەتەدى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ٴوزى تاپسىرما بەرىپ، قاداعالاپ وتىرعان شارادا كەم-كەتىك دەگەن بولماۋى ٴتيىس. جىل سوڭىندا جوعارى ناتيجە كورسەتكەن شارۋالاردى مەملەكەتتىك ماراپاتتارعا ۇسىناتىن بولامىز. كوكسۋ، ەسكەلدى، اقسۋ، سارقان، الاكول جۇرتشىلىعى نەگىزگى كۇنكورىس كوزىنە اينالعان داقىلدى وسىرۋگە قايتا جۇمىلدىرىلۋى ٴتيىس، – دەدى وبلىس باسشىسى ٴمان-جايدى تۇسىندىرە كەلىپ. ماسەلەگە اۋىلشارۋاشىلىق ماماندارى بەل شەشە كىرىستى. كۇزدە ناتيجەسى كوڭىل تۇشىتتى. «ٴونىمدى جوعارى دەڭگەيدە الۋ ٴۇشىن ەڭ الدىمەن تۇقىمىنا زەيىن قويۋ كەرەك. «تۇقىمى اسىل – توزبايدى»، – دەگەن قاعيدا بار. سوندىقتان، ٴتاتتى ٴتۇبىر وسىرۋدە شەتەلدىڭ ٴونىمدى مول بەرەتىن تۇقىمدارى پايدالانىلدى. بيىل دا ونىمدىلىك جامان ەمەس. وبلىس اكىمىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا، 6 مىڭ گەكتاردان اسا جەرگە ٴتاتتى ٴتۇبىر سەبىلدى. شىعىمى دا ويداعىداي»، – دەيدى شارۋا جايىن ەگجەي-تەگجەيلى اڭگىمەلەگەن باسشى. جەتىستىككە جەتۋدىڭ ٴمانىسىن سەكسەمباي تولەۋباي ۇلى قانت قىزىلشاسىن وسىرۋگە جاسالعان مەملەكەتتىك كومەكتىڭ جان-جاقتىلىعىمەن تۇسىندىرەدى. شىندىعىندا، ٴتول داقىلدى قايتا ٴوسىرۋ ٴۇشىن شارۋالارعا سۋبسيديا بەرىلىپ، تۇقىم ۋاقىتىندا تاسىمالدانىپ، تەحنيكا الۋعا جاردەم كورسەتىلگەن ەدى. ٴۇمىت پەن سەنىم اقتالدى.
سوڭعى جىلدارى وبلىس اكىمىنىڭ باستاماسىمەن يرريگاسيا جۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋدىڭ جوبالارى جاسالعان ەدى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بولىنگەن قارجى ورىندى پايدالانىلىپ، ناتيجەسىندە قىرۋار شارۋا تىندىرىلدى. ول ٴىس تە اۋىلشارۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ باسشىلىعىمەن جۇزەگە استى. كوپتەن بەرى شاتقاياقتاپ تۇرعان وزەكتى ماسەلە قولعا الىندى. استىق القاپتارىنا سۋ جەتكىزۋ ٴۇشىن اتىزداردى تازالاۋ، ارناسىن كەڭەيتۋ شاراسى ىسكە اسىرىلا باستادى. سوڭىندا پيلوتتىق جوبا ناتيجەسىن بەردى. سۋارمالى القاپتىڭ كولەمى ۇلعايدى. ەندى شارۋاشىلىقتار سۋدان تاپشىلىق كورمەيتىن دارەجەگە جەتتى. كەزىندە جابايى اعاش قاۋلاپ ٴوسىپ، قامىسپەن كومكەرىلىپ قالعان كانالدىڭ جاعاسى بيىكتەتىلىپ، ورتاسىنا تاس توگىلىپتى. بۇل – سۋدى ىسىراپ ەتپەس ٴۇشىن جاسالعان ٴادىس-تاسىل. باسشىلار اقىلداسا كەلىپ، اتىزدىڭ كەيبىر جەرلەرىنە بەتون قويۋ كەرەكتىگىن ويلاستىردى. وعان وزىمىزدە شىعاتىن ونىمدەردى پايدالانۋ كوزدەلىندى. سونىمەن، كانالدىڭ كەي جەرلەرىنە تالدىقورعانداعى تەمىر-بەتون زاۋىتى شىعارعان بەتونداردان قالقا جاسالدى. بۇگىندە يگەرىلمەي جاتقان سۋارمالى جەرلەردىڭ كوبى ەل يگىلىگىنە پايدالانىلۋدا.
سوڭعى جىلدارى اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىندا ىلگەرىندى ىستەر كوپ. ٴبىر كەزدەرى ۋاقىتىندا يگەرىلمەگەندىكتىڭ سالدارىنان ٴراسۋا بولعان جۇگەرى بۇگىندە تۇپ-تۇگەل قايتا وڭدەلۋدە. جاركەنتتە كراحمال-سىرنە زاۋىتى اشىلدى. يگىلىگىن ەل كورۋدە. سونداي-اق، ٴتورت وبلىسپەن ەكونوميكالىق بايلانىس ورناتۋعا كەلىسىمشارت جاسالىندى. سولتۇستىك قازاقستان، پەتروپاۆل، شىعىس قازاقستان وبلىستارىمەن جۇرگىزىلگەن كەلىسىمنىڭ ناتيجەسىندە، اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرىن ٴوندىرۋ، قايتا وڭدەۋ بىرلەسىپ اتقارىلۋدا. قالا حالقىن ارزان ازىق-تۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ جاقسى جولعا قويىلعان. ۇلكەن شاھارلاردا ٴبىزدىڭ وڭىردەن بارعان تاعامدار تابيعي تازا ٴونىم رەتىندە بىردەن ساتىلىپ كەتىپ جاتادى. جانە مولدىعىمەن ەرەكشەلەنەدى.

اۋىلشارۋاشىلىعىنىڭ ٴتيىمدى ادىستەرىن ۇيىمداستىرۋدا سەكسەمباي بەكىشەۆتىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى زور. مىنە، سەكسەمباي تولەۋباي ۇلى ەل ەكونوميكاسىن ارتتىرۋعا بارىنشا كۇش سالىپ جۇرگەن ازامات. ٴوز ٴىسىن جاقسى بىلەدى. اۋىلشارۋاشىلىعىنىڭ بىلىكتى مامانى. ۇلاعاتتى ۇل. جاقسى جار. مەيىرىمدى اكە، قامقور اتا. اگرارلى ايماقتاعى نەگىزگى سالانى باسقارىپ وتىرعان ازامات بولاشاقتاعى جۇمىس جوسپارىندا ٴوڭىردى وركەندەتەتىن ماقسات-مىندەتتەر قويعان. اۋىل جۇرتىنىڭ ەڭسە كوتەرۋىنە ىقپال ەتەتىن ستراتەگيالىق جوسپارلاردىڭ كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ، سالاعا سەرپىن تۋدىراتىنىنا سەنىم مول.

ومىردەرەك

سەكسەمباي تولەۋباي ۇلى 1956 جىلى 26 قاراشادا سارقان اۋدانى نوۆوپوكروۆكا اۋىلىندا دۇنيەگە كەلگەن.
1970 جىلداردىڭ سوڭىنان 1980 جىلداردىڭ ورتاسىنا دەيىن «ەنەرگيا» ۇجىمشارىندا جۇرگىزۋشى، قۇرىلىس شەبەرى بولىپ جۇمىس ىستەدى.
1986–1993 جىلدارى الماتى جوعارى پارتيا مەكتەبىنىڭ تىڭداۋشىسى، كەيىننەن قازاقستان مەنەدجمەنت، ەكونوميكا جانە بولجاۋ ينستيتۋتىندا ٴبىلىم الادى.
1993–94 جىلدارى «الاتاۋ» اسسوسياسياسى باستىعىنىڭ ورىنباسارى.
سودان كەيىن اۋدانعا ەلەكتر قۋاتىن تاسىمالدايتىن «بەكەت» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ باسشىسى.
1999–2010 جىلداردا سارقان اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى جانە اتالمىش اۋداننىڭ اكىمى قىزمەتتەرىن اتقاردى.
ال 2010 جىلدان 2013-كە دەيىن وبلىستىق كاسىپكەرلىك جانە ونەركاسىپ باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى.
قازىرگى تاڭدا اۋىلشارۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ باسشىسى.

گۇلجان تۇرسىن

كوممەنتاريي0

ۆاش كوممەنتاريي بۋدەت وپۋبليكوۆان پوسلە مودەراسيي