16 Қазан 2026, 08:10 Фото: gov/kz

AI-Sana: Қазақстандық студент егін өнімділігін арттыратын жасанды интеллект платформасын әзірледі

Әзірлеушінің мақсаты – фермерлерге деректерге сүйене отырып шешім қабылдауға көмектесу. Платформаны пайдалану су мен тыңайтқыштарды тиімді жұмсауға, өндірістік шығындарды азайтуға және өнімділікті арттыруға мүмкіндік береді.

Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің бірінші курс студенті Нұрдәулет Дүзенов ауыл шаруашылығы ресурстарын тиімді пайдалануға арналған AgriX интеллектуалды платформасын әзірледі. Жасанды интеллектке негізделген жүйе егістік жағдайын талдап, фермерлерге суару, тыңайтқыш енгізу және дақылдарды күтіп-баптау бойынша ұсынымдар береді.

Жоба AI-Sana бағдарламасы аясында ұсынылды.

Платформа топырақ құрамын, ауа райы жағдайын, ылғал деңгейін, дақылдардың даму кезеңдерін және спутниктік деректерді талдайды. Осы ақпарат негізінде ауыл шаруашылығы өндірушілеріне нақты ұсыныстар әзірлейді.

Жоба Қызылорда облысындағы жүгері алқабында сынақтан өтті. Бастапқыда өнімділік гектарына 6–7 тонна болған. Пилоттық сынақ нәтижесінде бұл көрсеткіш гектарына 10,2 тоннаға дейін жеткен. Ал платформаның алғашқы болжамы гектарына 9,8 тоннаны құраған.

AgriX жүйесінде өнімділікті болжау үшін XGBoost машиналық оқыту алгоритмі, ал дақылдардың суға қажеттілігін есептеу үшін FAO-56 әдістемесі қолданылады. Қазіргі уақытта платформа 62 ауыл шаруашылығы дақылы туралы деректерді қамтиды.

Әзірлеушінің мақсаты – фермерлерге деректерге сүйене отырып шешім қабылдауға көмектесу. Платформаны пайдалану су мен тыңайтқыштарды тиімді жұмсауға, өндірістік шығындарды азайтуға және өнімділікті арттыруға мүмкіндік береді.

Қазіргі уақытта жоба пилоттық сынақ кезеңінен өтіп жатыр. Алдағы уақытта алгоритмдердің дәлдігін арттыру, сынақ алаңдарын кеңейту және платформаны топырақ көрсеткіштерін нақты уақыт режимінде өлшейтін датчиктермен біріктіру жоспарланған. Сондай-ақ жүйені коммерциялық мақсатта қолданысқа енгізу көзделіп отыр.